[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"portal-settings:stajic:sr":3,"public-menus:all":38,"post:can-evidence-survive-the-ai-pipeline-the-evidence-preservation-chain:sr":221,"related:post:can-evidence-survive-the-ai-pipeline-the-evidence-preservation-chain:sr:1":1606},{"statusCode":4,"data":5,"message":37},200,{"tenantId":6,"lang":7,"defaultLang":8,"siteUrl":9,"contactEmail":10,"brandName":11,"logoUrl":12,"siteName":11,"siteDescription":13,"ogImage":10,"robotsIndex":14,"socialLinks":10,"reservedSlugs":10,"seoPolicy":15},"stajic","sr","de","https:\u002F\u002Fstajic.de",null,"Stajic Platform","\u002FLogo_Planet.svg","Stajic Portal",true,{"branding":16,"relatedContent":17,"crossDomainLinks":18},{"logoUrl":12},{"enabled":14},[19,22,25,28,31,34],{"url":20,"label":21,"isActive":14,"showInFooter":14,"includeInSameAs":14},"https:\u002F\u002Ffigure.rocks","figure.rocks",{"url":23,"label":24,"isActive":14,"showInFooter":14,"includeInSameAs":14},"https:\u002F\u002Floving.rocks","loving.rocks",{"url":26,"label":27,"isActive":14,"showInFooter":14,"includeInSameAs":14},"https:\u002F\u002Fbazify.com","bazify.com",{"url":29,"label":30,"isActive":14,"showInFooter":14,"includeInSameAs":14},"https:\u002F\u002Fbazify.de","bazify.de",{"url":32,"label":33,"isActive":14,"showInFooter":14,"includeInSameAs":14},"https:\u002F\u002Fbazify.at","bazify.at",{"url":35,"label":36,"isActive":14,"showInFooter":14,"includeInSameAs":14},"https:\u002F\u002Fbazify.ba","bazify.ba","Portal settings resolved",[39,45],{"id":40,"name":41,"location":42,"isActive":14,"isDefault":43,"items":44},1,"main-navigation","header",false,[],{"id":46,"name":47,"location":48,"isActive":14,"isDefault":14,"items":49},4,"main-menu","sidebar",[50,66,79,93,103,118,133],{"id":51,"title":52,"url":60,"target":61,"icon":62,"isActive":14,"type":63,"productId":10,"categoryId":10,"shopCategoryId":10,"articleId":10,"pageId":64,"portfolioId":10,"children":65},"item-18",{"de":53,"en":54,"es":55,"fr":56,"it":54,"ru":57,"sr":58,"zh":59},"Startseite","Home","Inicio","Accueil","Главная","Почетна","首页","\u002Ffull-stack-web-developer-munich-performance-seo-and-maintainable-builds","_self","i-lucide-home","page",111,[],{"id":67,"title":68,"url":75,"target":61,"icon":76,"isActive":14,"type":63,"productId":10,"categoryId":10,"shopCategoryId":10,"articleId":10,"pageId":77,"portfolioId":10,"children":78},"item-22",{"de":69,"en":69,"es":70,"fr":69,"it":71,"ru":72,"sr":73,"zh":74},"Vision","Visión","Visione","Видение","Визија","想象","\u002Fueber-uns-webdesign-muenchen-webaplikation","i-lucide-eye",113,[],{"id":80,"title":81,"url":89,"target":61,"icon":90,"isActive":14,"type":63,"productId":10,"categoryId":10,"shopCategoryId":10,"articleId":10,"pageId":91,"portfolioId":10,"children":92},"item-19",{"de":82,"en":83,"es":84,"fr":83,"it":85,"ru":86,"sr":87,"zh":88},"Leistungen","Services","Servicios","Servizi","Услуги","Услуге","服务","\u002Fservices-dienstleistungen-muenchen","i-lucide-wrench",116,[],{"id":94,"title":95,"url":99,"target":61,"icon":100,"isActive":14,"type":63,"productId":10,"categoryId":10,"shopCategoryId":10,"articleId":10,"pageId":101,"portfolioId":10,"children":102},"item-23",{"de":96,"en":96,"es":96,"fr":96,"it":96,"ru":97,"sr":97,"zh":98},"Blog","Блог","博客","\u002Fblog","i-lucide-book-open",112,[],{"id":104,"title":105,"url":114,"target":61,"icon":115,"isActive":14,"type":63,"productId":10,"categoryId":10,"shopCategoryId":10,"articleId":10,"pageId":116,"portfolioId":10,"children":117},"item-32",{"de":106,"en":107,"es":108,"fr":109,"it":110,"ru":111,"sr":112,"zh":113},"Neue Technologien","New Technologies","Nuevas tecnologías","Nouvelles technologies","Nuove tecnologie","Новые технологии","Нове технологије","新技术！","\u002Fneue-webtechnologien","i-lucide-sparkles",122,[],{"id":119,"title":120,"url":129,"target":61,"icon":130,"isActive":14,"type":63,"productId":10,"categoryId":10,"shopCategoryId":10,"articleId":10,"pageId":131,"portfolioId":10,"children":132},"item-20",{"de":121,"en":122,"es":123,"fr":124,"it":125,"ru":126,"sr":127,"zh":128},"Kontakt","Contact us!","Contacto","Contact","Contatto","Контакт","Контактирајте нас","联系我们！","\u002Fcontact","i-lucide-mail",115,[],{"id":134,"title":135,"url":144,"target":61,"icon":145,"isActive":14,"type":63,"productId":10,"categoryId":10,"shopCategoryId":10,"articleId":10,"pageId":146,"portfolioId":10,"children":147},"item-21",{"de":136,"en":137,"es":138,"fr":139,"it":140,"ru":141,"sr":142,"zh":143},"Unsere Arbeit","Our Work","Nuestro trabajo","Nos réalisations","I nostri lavori","Наши работы","Наши радови","文件夹","\u002Fportfolio","i-lucide-briefcase",114,[148,161,175,191,206],{"id":149,"title":150,"url":144,"target":61,"icon":159,"isActive":14,"type":63,"productId":10,"categoryId":10,"shopCategoryId":10,"articleId":10,"pageId":146,"portfolioId":10,"children":160},"item-24",{"de":151,"en":152,"es":153,"fr":154,"it":155,"ru":156,"sr":157,"zh":158},"Alle Projekte","All Projects","Todos los proyectos","Tous les projets","Tutti i progetti","Все проекты","Сви пројекти","所有项目","i-lucide-grid-3x3",[],{"id":162,"title":163,"url":171,"target":61,"icon":172,"isActive":14,"type":173,"productId":10,"categoryId":10,"shopCategoryId":10,"articleId":10,"pageId":10,"portfolioId":10,"children":174},"item-29",{"de":164,"en":165,"es":166,"fr":167,"it":168,"ru":169,"sr":170,"zh":143},"Local Roots, Global Reach","Local Roots - Global Reach","Empresa local ","Entreprise locale","Azienda locale","Местная компания","Локално предузеће глобално тржиште","\u002Fportfolio\u002Flocal-roots-global-reach-communication-media-systems-for-modern-business","i-lucide-globe-2","custom",[],{"id":176,"title":177,"url":186,"target":61,"icon":187,"isActive":14,"type":188,"productId":10,"categoryId":10,"shopCategoryId":10,"articleId":10,"pageId":10,"portfolioId":189,"children":190},"menu-2916d060-8681-482a-af9a-c107a8bc30d8",{"de":178,"en":179,"es":180,"fr":181,"it":182,"ru":183,"sr":184,"zh":185},"Von Rohdaten zu verifizierbarem KI-Kontext: Eine praktische Architektur für agentenbereite Informationen","From Raw Data to Verifiable AI Context:","De datos sin procesar a contexto de IA verificable: una arquitectura práctica para información lista para agentes","Des données brutes au contexte d'IA vérifiable : une architecture pratique pour des informations prêtes pour les agents","Dai dati grezzi a un contesto IA verificabile: Un'architettura pratica per informazioni pronte per gli agenti","От необработанных данных к верифицируемому контексту ИИ: практическая архитектура информации, готовой для агентов","Od sirovih podataka do proverljivog AI konteksta: Praktična arhitektura za informacije spremne za agente","从原始数据到可验证的 AI 上下文：面向智能体就绪信息的实用架构","\u002Fportfolio\u002Ffrom-raw-data-to-verifiable-ai-context-a-practical-architecture-for-agent-ready-information","i-lucide-database","portfolio",22,[],{"id":192,"title":193,"url":202,"target":61,"icon":203,"isActive":14,"type":188,"productId":10,"categoryId":10,"shopCategoryId":10,"articleId":10,"pageId":10,"portfolioId":204,"children":205},"menu-e2061cd7-ff53-49d5-a0e8-3d49090577c0",{"de":194,"en":195,"es":196,"fr":197,"it":198,"ru":199,"sr":200,"zh":201},"Präsenzplattformen — Unternehmenskommunikation","Presence Platforms — Enterprise Communication","Plataformas de presencia — Comunicación empresarial","Plateformes de présence — Communication d'entreprise","Presence Platforms — Comunicazione aziendale","Платформы присутствия — Корпоративные коммуникации","Presence platforme — Poslovna komunikacija","Presence 平台 — 企业通信","\u002Fportfolio\u002Fpresence-platforms-enterprise-communication-that-wins-without-competing","i-lucide-badge-percent",21,[],{"id":207,"title":208,"url":217,"target":61,"icon":218,"isActive":14,"type":188,"productId":10,"categoryId":10,"shopCategoryId":10,"articleId":10,"pageId":10,"portfolioId":219,"children":220},"menu-a781582e-e90d-418e-b8c9-b070bc37c37e",{"de":209,"en":210,"es":211,"fr":212,"it":213,"ru":214,"sr":215,"zh":216},"Maximierung des POS-ROI durch Konsistenz","Maximizing POS ROI Through Consistent","Maximizar el ROI del POS a través de constante","Maximiser le ROI du PDV grâce à la cohérence","Massimizzare il ROI del POS attraverso costante","Максимизация ROI POS за счет последовательного","Maksimizacija POS ROI-ja kroz dosledno","通过持续最大化 POS 投资回报率","\u002Fportfolio\u002Ffrom-vision-to-value-maximizing-pos-roi-through-consistent-ci-creation-and-strategic-branding","i-lucide-briefcase-business",11,[],{"statusCode":4,"data":222,"message":1605},{"id":223,"title":224,"slug":225,"content":226,"contentJson":227,"excerpt":799,"featuredImage":800,"featuredImageAlt":801,"featuredImageCaption":10,"featuredImageTitle":10,"featuredImageCopyright":10,"featuredImageAuthor":10,"featuredImageSourceUrl":10,"featuredImageLicense":10,"featuredImageIsAiGenerated":43,"status":802,"publishedAt":803,"createdAt":804,"updatedAt":805,"seoLocalePaths":806,"categories":815,"author":824,"translations":828},"498","Može li dokaz preživeti AI proces? — Lanac očuvanja dokaza","can-evidence-survive-the-ai-pipeline-the-evidence-preservation-chain","\u003Ch2 id=\"section-1\">Pitanje\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Šta se dešava kada je originalni izvor tačan, ali AI pipeline uklanja informacije potrebne za ispravno razumevanje tog izvora?\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Pouzdan dokument može postati nepouzdan kontekst ako parsiranje ukloni njegovu strukturu tabele, chunking razdvoji uslov od njegovog izuzetka, normalizacija izgubi jedinice, retrieval izgubi metapodatke o verziji ili sastavljanje konteksta sakrije konflikt.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Ovaj članak koristi termin Lanac očuvanja dokaza za zahtev da dokazi zadrže svojstva neophodna za ispravno tumačenje dok se kreću od izvora do konačnog AI konteksta.\u003C\u002Fp>\n\u003Cblockquote class=\"border-l-4 border-gray-300 pl-4 italic\">Lanac očuvanja dokaza je end-to-end sekvenca transformacija kroz koje dokazi moraju zadržati identitet, poreklo, obim, značenje i validnost pre nego što mogu bezbedno da podrže AI-generisanu tvrdnju.\u003Ccite class=\"block mt-2 text-sm\">— Radna definicija — arhitektonski koncept predstavljen ovde, a ne standardizovani istraživački termin.\u003C\u002Fcite>\u003C\u002Fblockquote>\n\u003Cnav class=\"editorjs-toc\" data-editorjs-toc=\"true\" aria-label=\"Sadržaj\">\u003Cstrong class=\"editorjs-toc__title\">Sadržaj\u003C\u002Fstrong>\u003Col class=\"editorjs-toc__list editorjs-toc__list--depth-0\">\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-1\" class=\"editorjs-toc__link\">Pitanje\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-7\" class=\"editorjs-toc__link\">Šta to zapravo znači\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-12\" class=\"editorjs-toc__link\">Najjednostavniji primer\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-20\" class=\"editorjs-toc__link\">Gde primer prestaje da funkcioniše\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-24\" class=\"editorjs-toc__link\">Direktan odgovor\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-27\" class=\"editorjs-toc__link\">Zašto RAG može da zakaže čak i sa pravim izvorom\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-31\" class=\"editorjs-toc__link\">Osam tačaka očuvanja\u003C\u002Fa>\u003Col class=\"editorjs-toc__list editorjs-toc__list--depth-1\">\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-32\" class=\"editorjs-toc__link\">1. Identitet\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-34\" class=\"editorjs-toc__link\">2. Poreklo\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-36\" class=\"editorjs-toc__link\">3. Struktura\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-38\" class=\"editorjs-toc__link\">4. Jedinice\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-40\" class=\"editorjs-toc__link\">5. Uslovi i izuzeci\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-42\" class=\"editorjs-toc__link\">6. Verzija i vreme\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-44\" class=\"editorjs-toc__link\">7. Stanje sukoba\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-46\" class=\"editorjs-toc__link\">8. Obim pristupa\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003C\u002Fol>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-48\" class=\"editorjs-toc__link\">Od sirovih podataka do kontrolisanih dokaza\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-52\" class=\"editorjs-toc__link\">Inženjering konteksta je deo lanca\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-56\" class=\"editorjs-toc__link\">Veza sa distancom dokaza\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-60\" class=\"editorjs-toc__link\">Veza sa slojem autoriteta za pretragu\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-64\" class=\"editorjs-toc__link\">Praktični model podataka\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-68\" class=\"editorjs-toc__link\">Dijagnostička \u002F metoda odlučivanja\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-72\" class=\"editorjs-toc__link\">Način otkazivanja: Siroče\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-76\" class=\"editorjs-toc__link\">Način neuspeha: Normalizacija izmišljanjem\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-80\" class=\"editorjs-toc__link\">Način neuspeha: Sažimanje konflikta\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-84\" class=\"editorjs-toc__link\">Način neuspeha: Sažimanje konteksta\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-88\" class=\"editorjs-toc__link\">Granični slučaj: Kompresija sa gubicima ipak može biti ispravna\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-92\" class=\"editorjs-toc__link\">Ograničenja\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-96\" class=\"editorjs-toc__link\">Šta bi promenilo ovaj odgovor?\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-99\" class=\"editorjs-toc__link\">Zaključak\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003Cli class=\"editorjs-toc__item\">\u003Ca href=\"#section-104\" class=\"editorjs-toc__link\">Primarni izvori\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\u003C\u002Fol>\u003C\u002Fnav>\n\u003Ch2 id=\"section-7\">Šta to zapravo znači\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Većina rasprava o RAG-u fokusira se na to da li se relevantne informacije mogu pronaći.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Ali dokazi obično prolaze kroz nekoliko transformacija pre nego što ih model vidi.\u003C\u002Fp>\n\u003Cpre class=\"code-block\">\u003Ccode>Original Source\n   ↓\nParsing\n   ↓\nNormalization\n   ↓\nChunking\n   ↓\nIndexing\n   ↓\nRetrieval\n   ↓\nReranking\n   ↓\nContext Assembly\n   ↓\nModel\n   ↓\nClaim\u003C\u002Fcode>\u003C\u002Fpre>\n\u003Cp>Dokazi mogu degradirati u bilo kojoj tački tog lanca čak i kada je originalni dokument bio savršeno tačan.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section-12\">Najjednostavniji primer\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Zamislite da priručnik za proizvod sadrži ovu izjavu:\u003C\u002Fp>\n\u003Cblockquote class=\"border-l-4 border-gray-300 pl-4 italic\">Maksimalna radna temperatura: 40 °C, osim kada je instaliran dodatak X, u kom slučaju je ograničenje 35 °C.\u003Ccite class=\"block mt-2 text-sm\">— Primer izvorne izjave\u003C\u002Fcite>\u003C\u002Fblockquote>\n\u003Cp>Loš proces chunking-a deli rečenicu.\u003C\u002Fp>\n\u003Cpre class=\"code-block\">\u003Ccode>Chunk A:\nMaximum operating temperature: 40 °C.\n\nChunk B:\nExcept when accessory X is installed, in which case the limit is 35 °C.\u003C\u002Fcode>\u003C\u002Fpre>\n\u003Cp>Retriever vraća samo Chunk A.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Preuzeti tekst nije izmišljen. Došao je direktno iz priručnika. Ipak, kontekst je nepotpun upravo na način koji je važan.\u003C\u002Fp>\n\u003Cpre class=\"code-block\">\u003Ccode>Correct source\n        +\nlossy transformation\n        =\nmisleading evidence\u003C\u002Fcode>\u003C\u002Fpre>\n\u003Ch2 id=\"section-20\">Gde primer prestaje da funkcioniše\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Očuvanje dokaza ne znači kopiranje svakog bajta izvora nepromenjenog u kontekst modela.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Kompresija, normalizacija, deljenje na delove i sažimanje su često neophodni. Cilj je očuvati svojstva potrebna za ispravno tumačenje, a ne eliminisati transformaciju.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Teško inženjersko pitanje je stoga: Koja svojstva su semantički nosiva?\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section-24\">Direktan odgovor\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Dokaz preživljava AI pipeline kada transformacije između izvora i modela čuvaju dovoljno identiteta, porekla, strukture, jedinica, uslova, konflikata i metapodataka o validnosti da pronađena informacija u kontekstu znači isto što je značila na izvoru.\u003C\u002Fp>\n\u003Cpre class=\"code-block\">\u003Ccode>Evidence Preservation\n=\nmeaning\n+ identity\n+ provenance\n+ scope\n+ units\n+ conditions\n+ validity\n+ traceability\u003C\u002Fcode>\u003C\u002Fpre>\n\u003Ch2 id=\"section-27\">Zašto RAG može da zakaže čak i sa pravim izvorom\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Retriver može da pronađe ispravan dokument, a da ipak pruži pogrešnu jedinicu dokaza.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Problem je možda nastao mnogo ranije: tokom OCR-a, parsiranja dokumenata, ekstrakcije HTML-a, konverzije tabela, mapiranja polja, konstrukcije delova ili gubitka metapodataka.\u003C\u002Fp>\n\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fstajic.de\u002Fsr\u002Fblog\u002Fwhere-does-an-llm-get-its-data-rag-data-sources-in-python\" class=\"editorjs-link-tool block border border-gray-200 dark:border-gray-700 rounded-lg p-4 transition text-gray-900 dark:text-gray-100 hover:border-primary-500 hover:bg-primary-50 dark:hover:bg-gray-900 hover:text-gray-900 dark:hover:text-gray-100\">\u003Cstrong class=\"block font-semibold\">Odakle LLM dobija podatke? RAG izvori podataka u Python-u\u003C\u002Fstrong>\u003Cp class=\"text-sm text-gray-600 dark:text-gray-400\">RAG počinje sa eksternim izvorima podataka i metodama pretraživanja. Očuvanje dokaza pita šta mora da preživi između originalnog izvora i pronađenog konteksta.\u003C\u002Fp>\u003C\u002Fa>\n\u003Ch2 id=\"section-31\">Osam tačaka očuvanja\u003C\u002Fh2>\n\u003Ch3 id=\"section-32\">1. Identitet\u003C\u002Fh3>\n\u003Cp>Pipeline mora da očuva koji entitet, proizvod, dokument, korisnik, ugovor ili zapis dokaz zapravo opisuje.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch3 id=\"section-34\">2. Poreklo\u003C\u002Fh3>\n\u003Cp>Sistem bi trebalo da može da prati pronađeni dokaz nazad do njegovog originalnog izvora, a ne samo do anonimnog identifikatora dela.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch3 id=\"section-36\">3. Struktura\u003C\u002Fh3>\n\u003Cp>Tabele, naslovi, liste, odnosi roditelj-dete i izuzeci mogu nositi značenje koje nestaje kada se sve spljošti u nezavisne tekstualne fragmente.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch3 id=\"section-38\">4. Jedinice\u003C\u002Fh3>\n\u003Cp>Broj bez svoje jedinice može postati beskorisan ili opasan. 100 može značiti milisekunde, kilograme, evre, volte ili procenat osnovne vrednosti.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch3 id=\"section-40\">5. Uslovi i izuzeci\u003C\u002Fh3>\n\u003Cp>Pravila često sadrže uslove primenljivosti. Razdvajanje pravila od izuzetka može sačuvati reči, ali uništiti značenje.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch3 id=\"section-42\">6. Verzija i vreme\u003C\u002Fh3>\n\u003Cp>Dokaz treba da sačuva kada je postao važeći, kada je uočen i da li ga noviji objekat zamenjuje.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch3 id=\"section-44\">7. Stanje sukoba\u003C\u002Fh3>\n\u003Cp>Ako se dva izvora ne slažu, normalizacija ne bi trebalo tiho da izabere jednu vrednost i izbriše činjenicu da je neslaganje postojalo.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch3 id=\"section-46\">8. Obim pristupa\u003C\u002Fh3>\n\u003Cp>Granice dozvola i zakupaca moraju ostati povezane sa dokazima tokom celokupnog pronalaženja i sastavljanja konteksta.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section-48\">Od sirovih podataka do kontrolisanih dokaza\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Najbolje mesto za očuvanje dokaza često je pre vektorizacije.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Ako se identitet izvora, važenje i sukobi izgube pre nego što se kreiraju ugrađivanja, pronalaženje ih kasnije ne može magično rekonstruisati.\u003C\u002Fp>\n\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fstajic.de\u002Fsr\u002Fportfolio\u002Ffrom-raw-data-to-verifiable-ai-context-a-practical-architecture-for-agent-ready-information\" class=\"editorjs-link-tool block border border-gray-200 dark:border-gray-700 rounded-lg p-4 transition text-gray-900 dark:text-gray-100 hover:border-primary-500 hover:bg-primary-50 dark:hover:bg-gray-900 hover:text-gray-900 dark:hover:text-gray-100\">\u003Cstrong class=\"block font-semibold\">Od sirovih podataka do proverljivog AI konteksta: praktična arhitektura za informacije spremne za agente\u003C\u002Fstrong>\u003Cp class=\"text-sm text-gray-600 dark:text-gray-400\">Arhitektura počinje pre pronalaženja, čuvajući identitet, poreklo, sukobe, nepoznanice i važenje u višekratno upotrebljivim informacionim objektima.\u003C\u002Fp>\u003C\u002Fa>\n\u003Ch2 id=\"section-52\">Inženjering konteksta je deo lanca\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Čak i ispravno pronađeni dokazi mogu biti oštećeni tokom sastavljanja konteksta.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Graditelj konteksta može skratiti izuzetak, ukloniti oznake izvora, spojiti suprotstavljene odlomke, preurediti zavisnosti ili prekoračiti korisni budžet pažnje modela.\u003C\u002Fp>\n\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fstajic.de\u002Fsr\u002Fblog\u002Fwhat-is-context-engineering-what-the-model-receives-before-it-answers\" class=\"editorjs-link-tool block border border-gray-200 dark:border-gray-700 rounded-lg p-4 transition text-gray-900 dark:text-gray-100 hover:border-primary-500 hover:bg-primary-50 dark:hover:bg-gray-900 hover:text-gray-900 dark:hover:text-gray-100\">\u003Cstrong class=\"block font-semibold\">Šta je kontekstualni inženjering? Šta model prima pre nego što odgovori\u003C\u002Fstrong>\u003Cp class=\"text-sm text-gray-600 dark:text-gray-400\">Kontekstualni inženjering određuje koje prikupljene informacije zaista stižu do modela i pod kojim strukturnim, validacionim i bezbednosnim ograničenjima.\u003C\u002Fp>\u003C\u002Fa>\n\u003Ch2 id=\"section-56\">Veza sa distancom dokaza\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Očuvanje dokaza i distanca dokaza opisuju različite načine otkazivanja.\u003C\u002Fp>\n\u003Cpre class=\"code-block\">\u003Ccode>Evidence Preservation Chain:\nDid the evidence survive transformation?\n\nEvidence Distance:\nHow far is the final claim from that evidence?\u003C\u002Fcode>\u003C\u002Fpre>\n\u003Cp>Sistem može savršeno da očuva dokaze i ipak iz njih izvede nepotkrepljeni zaključak. Obrnuto, konačno rezonovanje može biti jednostavno dok su sami dokazi već bili kompromitovani ranije u procesu.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section-60\">Veza sa slojem autoriteta za pretragu\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Sloj autoriteta za pretragu bira koji izvor zaslužuje dokaznu težinu.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Lanac očuvanja dokaza osigurava da se svojstva koja taj izvor čine autoritativnim ne odbace nakon selekcije.\u003C\u002Fp>\n\u003Cpre class=\"code-block\">\u003Ccode>Authority at source\n        ↓\nPreservation through pipeline\n        ↓\nAuthority still visible in context\u003C\u002Fcode>\u003C\u002Fpre>\n\u003Ch2 id=\"section-64\">Praktični model podataka\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Jedinica za pretragu može da nosi više od teksta.\u003C\u002Fp>\n\u003Cpre class=\"code-block\">\u003Ccode>{\n  &quot;text&quot;: &quot;Maximum operating temperature is 40 °C...&quot;,\n  &quot;sourceId&quot;: &quot;manual-v4.2&quot;,\n  &quot;entityId&quot;: &quot;device-184&quot;,\n  &quot;section&quot;: &quot;Operating limits&quot;,\n  &quot;validFrom&quot;: &quot;2026-03-01&quot;,\n  &quot;unit&quot;: &quot;°C&quot;,\n  &quot;conditions&quot;: [&quot;35 °C when accessory X is installed&quot;],\n  &quot;authority&quot;: &quot;manufacturer_manual&quot;,\n  &quot;conflicts&quot;: [],\n  &quot;accessScope&quot;: &quot;public&quot;\n}\u003C\u002Fcode>\u003C\u002Fpre>\n\u003Cp>Tačna šema zavisi od aplikacije. Arhitektonski princip je da tekst koji se može pronaći ne treba da se odvoji od metapodataka potrebnih za njegovo tumačenje.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section-68\">Dijagnostička \u002F metoda odlučivanja\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Izaberite jedan važan odgovor i pratite jednu tvrdnju koja ga podržava unazad kroz sistem.\u003C\u002Fp>\n\u003Col>\u003Cli>Identifikujte konačnu tvrdnju.\u003C\u002Fli>\u003Cli>Identifikujte tačan odlomak konteksta koji ju je podržao.\u003C\u002Fli>\u003Cli>Identifikujte pronađeni deo koji je proizveo taj odlomak.\u003C\u002Fli>\u003Cli>Identifikujte normalizovani zapis ili parsirani dokument iza tog dela.\u003C\u002Fli>\u003Cli>Identifikujte originalni izvor.\u003C\u002Fli>\u003Cli>Uporedite značenje, obim, jedinice, uslove i verziju na svakom prelazu.\u003C\u002Fli>\u003C\u002Fol>\n\u003Cp>Svaka tačka u kojoj suštinsko značenje nestaje predstavlja prekid u lancu očuvanja dokaza.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section-72\">Način otkazivanja: Siroče\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Sirovi deo sadrži tekst koji izgleda korisno, ali nema pouzdanu vezu sa strukturom dokumenta, identitetom izvora, verzijom ili uslovima primenljivosti iz kojih potiče.\u003C\u002Fp>\n\u003Cpre class=\"code-block\">\u003Ccode>&quot;Refunds are available for 30 days.&quot;\n\nMissing:\nWhich product?\nWhich country?\nWhich policy version?\nFrom what effective date?\nWhat exceptions?\u003C\u002Fcode>\u003C\u002Fpre>\n\u003Cp>Rečenica može biti autentična i istovremeno nesiguran dokaz.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section-76\">Način neuspeha: Normalizacija izmišljanjem\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Normalizacija treba da uskladi reprezentacije. Ne treba tiho da izmišlja vrednosti koje nedostaju kako bi zapisi izgledali potpuni.\u003C\u002Fp>\n\u003Cpre class=\"code-block\">\u003Ccode>Unknown\n≠\nFalse\n≠\nZero\n≠\nDefault\u003C\u002Fcode>\u003C\u002Fpre>\n\u003Cp>Očuvanje nepoznatih vrednosti deo je očuvanja dokaza.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section-80\">Način neuspeha: Sažimanje konflikta\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Pretpostavimo da jedan odobreni izvor kaže 24 meseca, a drugi 36 meseci.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Proces koji jednostavno čuva poslednju uvezenu vrednost proizvodi čistu bazu podataka i uništava dokaz da je konflikt postojao.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Sistem koji se može verifikovati treba da očuva obe vrednosti, njihovo poreklo i nerešeni konflikt dok ga pravilo ili ljudska odluka ne reši.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section-84\">Način neuspeha: Sažimanje konteksta\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Sažimanje konteksta može biti korisno, ali sažetak koji uklanja kvalifikatore može povećati prividnu sigurnost.\u003C\u002Fp>\n\u003Cpre class=\"code-block\">\u003Ccode>Source:\n&quot;Evidence suggests X under conditions A and B, but the sample is small.&quot;\n\nBad compression:\n&quot;X is proven.&quot;\u003C\u002Fcode>\u003C\u002Fpre>\n\u003Cp>Informacija je postala kraća i manje istinita u isto vreme.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section-88\">Granični slučaj: Kompresija sa gubicima ipak može biti ispravna\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Nije svaki gubitak štetan.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Uklanjanje vizuelnog formatiranja iz pasusa može imati nikakve semantičke posledice. Pretvaranje Celzijusa u Kelvine može očuvati značenje ako je transformacija eksplicitna i tačna. Uklanjanje duplikata tačnih kopija može poboljšati pretragu bez gubitka dokaza.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Cilj, dakle, nije bezgubitno skladištenje u svakoj fazi. Ono je semantički dovoljno očuvanje.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section-92\">Ograničenja\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Lanac očuvanja dokaza je arhitektonski okvir, a ne garancija da će očuvani dokazi biti ispravno interpretirani.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Model može primiti savršeno očuvane dokaze i ipak loše zaključivati. Pretraživač može očuvati poreklo i ipak rangirati pogrešan izvor. Sam izvor takođe može biti pogrešan.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Očuvanje štiti tok dokaza. Ono ne zamenjuje procenu izvora ili zaključivanje.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section-96\">Šta bi promenilo ovaj odgovor?\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Budući sistemi mogu preuzimati strukturisane objekte dokaza umesto tekstualnih delova, automatski očuvavati grafove porekla i direktno izlagati mašinski čitljiva ograničenja validnosti modelima i agentima.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>To bi olakšalo implementaciju očuvanja dokaza, ali bi princip učinilo važnijim, a ne manje važnim.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section-99\">Zaključak\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Pouzdana veštačka inteligencija zahteva više od pronalaženja ispravnog izvora.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Svojstva koja izvor čine korisnim moraju preživeti parsiranje, normalizaciju, deljenje na delove, preuzimanje i sastavljanje konteksta.\u003C\u002Fp>\n\u003Cpre class=\"code-block\">\u003Ccode>Source Authority\n      ↓\nEvidence Preservation Chain\n      ↓\nRetrievable Evidence\n      ↓\nEvidence Distance\n      ↓\nReasoning\n      ↓\nAnswer Validity Boundary\u003C\u002Fcode>\u003C\u002Fpre>\n\u003Cp>Ako se lanac prekine, model može primiti informacije koje su tehnički autentične, ali više nisu bezbedne za tumačenje kao originalni dokaz.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2 id=\"section-104\">Primarni izvori\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Patrick Lewis et al., \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Farxiv.org\u002Fabs\u002F2005.11401\" target=\"_blank\">Retrieval-Augmented Generation for Knowledge-Intensive NLP Tasks\u003C\u002Fa> (2020).\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Nelson F. Liu et al., \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Farxiv.org\u002Fabs\u002F2307.03172\" target=\"_blank\">Lost in the Middle: How Language Models Use Long Contexts\u003C\u002Fa> (2023).\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>W3C, \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.w3.org\u002FTR\u002Fprov-overview\u002F\" target=\"_blank\">PROV Overview\u003C\u002Fa>.\u003C\u002Fp>",{"time":228,"blocks":229,"version":798},1792096495013,[230,236,242,247,252,260,267,272,277,282,288,293,298,303,309,314,319,324,329,334,339,344,349,354,359,364,369,374,379,384,395,400,405,410,415,420,425,430,435,440,445,450,455,460,465,470,475,480,485,490,495,504,509,514,519,528,533,538,543,548,553,558,563,568,573,578,583,588,593,598,613,618,623,628,633,638,643,648,653,658,663,668,673,678,683,688,693,698,703,708,713,718,723,728,733,738,743,748,753,758,763,768,773,778,783,788,793],{"id":231,"data":232,"type":42,"tunes":235},"tP10jlMV2G",{"text":233,"level":234},"Pitanje",2,{},{"id":237,"data":238,"type":240,"tunes":241},"zD8a-5x7r9",{"text":239},"Šta se dešava kada je originalni izvor tačan, ali AI pipeline uklanja informacije potrebne za ispravno razumevanje tog izvora?","paragraph",{},{"id":243,"data":244,"type":240,"tunes":246},"LJjTjSV74R",{"text":245},"Pouzdan dokument može postati nepouzdan kontekst ako parsiranje ukloni njegovu strukturu tabele, chunking razdvoji uslov od njegovog izuzetka, normalizacija izgubi jedinice, retrieval izgubi metapodatke o verziji ili sastavljanje konteksta sakrije konflikt.",{},{"id":248,"data":249,"type":240,"tunes":251},"kOzPNiKvzu",{"text":250},"Ovaj članak koristi termin Lanac očuvanja dokaza za zahtev da dokazi zadrže svojstva neophodna za ispravno tumačenje dok se kreću od izvora do konačnog AI konteksta.",{},{"id":253,"data":254,"type":258,"tunes":259},"xUf9Qt8UHn",{"text":255,"caption":256,"alignment":257},"Lanac očuvanja dokaza je end-to-end sekvenca transformacija kroz koje dokazi moraju zadržati identitet, poreklo, obim, značenje i validnost pre nego što mogu bezbedno da podrže AI-generisanu tvrdnju.","Radna definicija — arhitektonski koncept predstavljen ovde, a ne standardizovani istraživački termin.","left","quote",{},{"id":261,"data":262,"type":265,"tunes":266},"RxQsaJsNo6",{"title":263,"maxLevel":264,"minLevel":234},"Sadržaj",3,"tableOfContents",{},{"id":268,"data":269,"type":42,"tunes":271},"NBMzNZ_qHB",{"text":270,"level":234},"Šta to zapravo znači",{},{"id":273,"data":274,"type":240,"tunes":276},"zAEKGXCEmK",{"text":275},"Većina rasprava o RAG-u fokusira se na to da li se relevantne informacije mogu pronaći.",{},{"id":278,"data":279,"type":240,"tunes":281},"i2gu8IM3j1",{"text":280},"Ali dokazi obično prolaze kroz nekoliko transformacija pre nego što ih model vidi.",{},{"id":283,"data":284,"type":286,"tunes":287},"lN52dh3dxK",{"code":285},"Original Source\n   ↓\nParsing\n   ↓\nNormalization\n   ↓\nChunking\n   ↓\nIndexing\n   ↓\nRetrieval\n   ↓\nReranking\n   ↓\nContext Assembly\n   ↓\nModel\n   ↓\nClaim","code",{},{"id":289,"data":290,"type":240,"tunes":292},"G90TdnX4WC",{"text":291},"Dokazi mogu degradirati u bilo kojoj tački tog lanca čak i kada je originalni dokument bio savršeno tačan.",{},{"id":294,"data":295,"type":42,"tunes":297},"mC_OsF2ji3",{"text":296,"level":234},"Najjednostavniji primer",{},{"id":299,"data":300,"type":240,"tunes":302},"P8XUivVa7g",{"text":301},"Zamislite da priručnik za proizvod sadrži ovu izjavu:",{},{"id":304,"data":305,"type":258,"tunes":308},"2LamDXESHK",{"text":306,"caption":307,"alignment":257},"Maksimalna radna temperatura: 40 °C, osim kada je instaliran dodatak X, u kom slučaju je ograničenje 35 °C.","Primer izvorne izjave",{},{"id":310,"data":311,"type":240,"tunes":313},"BNY1TVLg3y",{"text":312},"Loš proces chunking-a deli rečenicu.",{},{"id":315,"data":316,"type":286,"tunes":318},"xaAZ_aJazc",{"code":317},"Chunk A:\nMaximum operating temperature: 40 °C.\n\nChunk B:\nExcept when accessory X is installed, in which case the limit is 35 °C.",{},{"id":320,"data":321,"type":240,"tunes":323},"q0ORvmk__K",{"text":322},"Retriever vraća samo Chunk A.",{},{"id":325,"data":326,"type":240,"tunes":328},"MupQI-_xIz",{"text":327},"Preuzeti tekst nije izmišljen. Došao je direktno iz priručnika. Ipak, kontekst je nepotpun upravo na način koji je važan.",{},{"id":330,"data":331,"type":286,"tunes":333},"cYEvuH7MR6",{"code":332},"Correct source\n        +\nlossy transformation\n        =\nmisleading evidence",{},{"id":335,"data":336,"type":42,"tunes":338},"F_ZvT1AfTN",{"text":337,"level":234},"Gde primer prestaje da funkcioniše",{},{"id":340,"data":341,"type":240,"tunes":343},"flP5_wVcvt",{"text":342},"Očuvanje dokaza ne znači kopiranje svakog bajta izvora nepromenjenog u kontekst modela.",{},{"id":345,"data":346,"type":240,"tunes":348},"rrlavifFLP",{"text":347},"Kompresija, normalizacija, deljenje na delove i sažimanje su često neophodni. Cilj je očuvati svojstva potrebna za ispravno tumačenje, a ne eliminisati transformaciju.",{},{"id":350,"data":351,"type":240,"tunes":353},"CM_pAZ8ozk",{"text":352},"Teško inženjersko pitanje je stoga: Koja svojstva su semantički nosiva?",{},{"id":355,"data":356,"type":42,"tunes":358},"U8VCT8z_Nf",{"text":357,"level":234},"Direktan odgovor",{},{"id":360,"data":361,"type":240,"tunes":363},"Hs1rUljfaq",{"text":362},"Dokaz preživljava AI pipeline kada transformacije između izvora i modela čuvaju dovoljno identiteta, porekla, strukture, jedinica, uslova, konflikata i metapodataka o validnosti da pronađena informacija u kontekstu znači isto što je značila na izvoru.",{},{"id":365,"data":366,"type":286,"tunes":368},"2r2HxbzQFg",{"code":367},"Evidence Preservation\n=\nmeaning\n+ identity\n+ provenance\n+ scope\n+ units\n+ conditions\n+ validity\n+ traceability",{},{"id":370,"data":371,"type":42,"tunes":373},"ka_HV02MYw",{"text":372,"level":234},"Zašto RAG može da zakaže čak i sa pravim izvorom",{},{"id":375,"data":376,"type":240,"tunes":378},"eKv9aiSIC9",{"text":377},"Retriver može da pronađe ispravan dokument, a da ipak pruži pogrešnu jedinicu dokaza.",{},{"id":380,"data":381,"type":240,"tunes":383},"-EAX8UkdxQ",{"text":382},"Problem je možda nastao mnogo ranije: tokom OCR-a, parsiranja dokumenata, ekstrakcije HTML-a, konverzije tabela, mapiranja polja, konstrukcije delova ili gubitka metapodataka.",{},{"id":385,"data":386,"type":393,"tunes":394},"oYCdWaadX3",{"link":387,"meta":388},"https:\u002F\u002Fstajic.de\u002Fsr\u002Fblog\u002Fwhere-does-an-llm-get-its-data-rag-data-sources-in-python",{"image":389,"title":391,"description":392},{"url":390},"","Odakle LLM dobija podatke? RAG izvori podataka u Python-u","RAG počinje sa eksternim izvorima podataka i metodama pretraživanja. Očuvanje dokaza pita šta mora da preživi između originalnog izvora i pronađenog konteksta.","linkTool",{},{"id":396,"data":397,"type":42,"tunes":399},"A_6idqO75O",{"text":398,"level":234},"Osam tačaka očuvanja",{},{"id":401,"data":402,"type":42,"tunes":404},"NaU6o_qWBJ",{"text":403,"level":264},"1. Identitet",{},{"id":406,"data":407,"type":240,"tunes":409},"5mR31I7W1M",{"text":408},"Pipeline mora da očuva koji entitet, proizvod, dokument, korisnik, ugovor ili zapis dokaz zapravo opisuje.",{},{"id":411,"data":412,"type":42,"tunes":414},"UIaEdeVESf",{"text":413,"level":264},"2. Poreklo",{},{"id":416,"data":417,"type":240,"tunes":419},"vAtWlAr_L5",{"text":418},"Sistem bi trebalo da može da prati pronađeni dokaz nazad do njegovog originalnog izvora, a ne samo do anonimnog identifikatora dela.",{},{"id":421,"data":422,"type":42,"tunes":424},"6EGnXzdt_j",{"text":423,"level":264},"3. Struktura",{},{"id":426,"data":427,"type":240,"tunes":429},"9NSFX7Dq4k",{"text":428},"Tabele, naslovi, liste, odnosi roditelj-dete i izuzeci mogu nositi značenje koje nestaje kada se sve spljošti u nezavisne tekstualne fragmente.",{},{"id":431,"data":432,"type":42,"tunes":434},"87QZ9m4_q7",{"text":433,"level":264},"4. Jedinice",{},{"id":436,"data":437,"type":240,"tunes":439},"0e7PrlT5MU",{"text":438},"Broj bez svoje jedinice može postati beskorisan ili opasan. 100 može značiti milisekunde, kilograme, evre, volte ili procenat osnovne vrednosti.",{},{"id":441,"data":442,"type":42,"tunes":444},"Bid-hGyRbP",{"text":443,"level":264},"5. Uslovi i izuzeci",{},{"id":446,"data":447,"type":240,"tunes":449},"Td_5jAm0ME",{"text":448},"Pravila često sadrže uslove primenljivosti. Razdvajanje pravila od izuzetka može sačuvati reči, ali uništiti značenje.",{},{"id":451,"data":452,"type":42,"tunes":454},"y5CedEdzCc",{"text":453,"level":264},"6. Verzija i vreme",{},{"id":456,"data":457,"type":240,"tunes":459},"K9nDZI5yQf",{"text":458},"Dokaz treba da sačuva kada je postao važeći, kada je uočen i da li ga noviji objekat zamenjuje.",{},{"id":461,"data":462,"type":42,"tunes":464},"UtnbpFacpC",{"text":463,"level":264},"7. Stanje sukoba",{},{"id":466,"data":467,"type":240,"tunes":469},"rQMwxCKxIE",{"text":468},"Ako se dva izvora ne slažu, normalizacija ne bi trebalo tiho da izabere jednu vrednost i izbriše činjenicu da je neslaganje postojalo.",{},{"id":471,"data":472,"type":42,"tunes":474},"615Imi6TRP",{"text":473,"level":264},"8. Obim pristupa",{},{"id":476,"data":477,"type":240,"tunes":479},"WZuieLPrus",{"text":478},"Granice dozvola i zakupaca moraju ostati povezane sa dokazima tokom celokupnog pronalaženja i sastavljanja konteksta.",{},{"id":481,"data":482,"type":42,"tunes":484},"je6wCH54vs",{"text":483,"level":234},"Od sirovih podataka do kontrolisanih dokaza",{},{"id":486,"data":487,"type":240,"tunes":489},"fqi7FxVIcZ",{"text":488},"Najbolje mesto za očuvanje dokaza često je pre vektorizacije.",{},{"id":491,"data":492,"type":240,"tunes":494},"iA9_KWjiwC",{"text":493},"Ako se identitet izvora, važenje i sukobi izgube pre nego što se kreiraju ugrađivanja, pronalaženje ih kasnije ne može magično rekonstruisati.",{},{"id":496,"data":497,"type":393,"tunes":503},"y6cwyGR2PK",{"link":498,"meta":499},"https:\u002F\u002Fstajic.de\u002Fsr\u002Fportfolio\u002Ffrom-raw-data-to-verifiable-ai-context-a-practical-architecture-for-agent-ready-information",{"image":500,"title":501,"description":502},{"url":390},"Od sirovih podataka do proverljivog AI konteksta: praktična arhitektura za informacije spremne za agente","Arhitektura počinje pre pronalaženja, čuvajući identitet, poreklo, sukobe, nepoznanice i važenje u višekratno upotrebljivim informacionim objektima.",{},{"id":505,"data":506,"type":42,"tunes":508},"piEK0zmvxT",{"text":507,"level":234},"Inženjering konteksta je deo lanca",{},{"id":510,"data":511,"type":240,"tunes":513},"Hs-hKf-7cy",{"text":512},"Čak i ispravno pronađeni dokazi mogu biti oštećeni tokom sastavljanja konteksta.",{},{"id":515,"data":516,"type":240,"tunes":518},"kdWLXPTg4h",{"text":517},"Graditelj konteksta može skratiti izuzetak, ukloniti oznake izvora, spojiti suprotstavljene odlomke, preurediti zavisnosti ili prekoračiti korisni budžet pažnje modela.",{},{"id":520,"data":521,"type":393,"tunes":527},"vQ5Jya2Rv8",{"link":522,"meta":523},"https:\u002F\u002Fstajic.de\u002Fsr\u002Fblog\u002Fwhat-is-context-engineering-what-the-model-receives-before-it-answers",{"image":524,"title":525,"description":526},{"url":390},"Šta je kontekstualni inženjering? Šta model prima pre nego što odgovori","Kontekstualni inženjering određuje koje prikupljene informacije zaista stižu do modela i pod kojim strukturnim, validacionim i bezbednosnim ograničenjima.",{},{"id":529,"data":530,"type":42,"tunes":532},"oC18nhSD3Y",{"text":531,"level":234},"Veza sa distancom dokaza",{},{"id":534,"data":535,"type":240,"tunes":537},"tbewzxhkkL",{"text":536},"Očuvanje dokaza i distanca dokaza opisuju različite načine otkazivanja.",{},{"id":539,"data":540,"type":286,"tunes":542},"XzYMjN1nNf",{"code":541},"Evidence Preservation Chain:\nDid the evidence survive transformation?\n\nEvidence Distance:\nHow far is the final claim from that evidence?",{},{"id":544,"data":545,"type":240,"tunes":547},"013RZ4lijY",{"text":546},"Sistem može savršeno da očuva dokaze i ipak iz njih izvede nepotkrepljeni zaključak. Obrnuto, konačno rezonovanje može biti jednostavno dok su sami dokazi već bili kompromitovani ranije u procesu.",{},{"id":549,"data":550,"type":42,"tunes":552},"cdXu2rD4d-",{"text":551,"level":234},"Veza sa slojem autoriteta za pretragu",{},{"id":554,"data":555,"type":240,"tunes":557},"asRwQ_zGye",{"text":556},"Sloj autoriteta za pretragu bira koji izvor zaslužuje dokaznu težinu.",{},{"id":559,"data":560,"type":240,"tunes":562},"dMwV7G7LC4",{"text":561},"Lanac očuvanja dokaza osigurava da se svojstva koja taj izvor čine autoritativnim ne odbace nakon selekcije.",{},{"id":564,"data":565,"type":286,"tunes":567},"ky0NtD4IAl",{"code":566},"Authority at source\n        ↓\nPreservation through pipeline\n        ↓\nAuthority still visible in context",{},{"id":569,"data":570,"type":42,"tunes":572},"Em0D8AL_b7",{"text":571,"level":234},"Praktični model podataka",{},{"id":574,"data":575,"type":240,"tunes":577},"iDWVeCI3US",{"text":576},"Jedinica za pretragu može da nosi više od teksta.",{},{"id":579,"data":580,"type":286,"tunes":582},"Ybc3rCbvY0",{"code":581},"{\n  \"text\": \"Maximum operating temperature is 40 °C...\",\n  \"sourceId\": \"manual-v4.2\",\n  \"entityId\": \"device-184\",\n  \"section\": \"Operating limits\",\n  \"validFrom\": \"2026-03-01\",\n  \"unit\": \"°C\",\n  \"conditions\": [\"35 °C when accessory X is installed\"],\n  \"authority\": \"manufacturer_manual\",\n  \"conflicts\": [],\n  \"accessScope\": \"public\"\n}",{},{"id":584,"data":585,"type":240,"tunes":587},"g007D00k4V",{"text":586},"Tačna šema zavisi od aplikacije. Arhitektonski princip je da tekst koji se može pronaći ne treba da se odvoji od metapodataka potrebnih za njegovo tumačenje.",{},{"id":589,"data":590,"type":42,"tunes":592},"Wi-cP9HpKU",{"text":591,"level":234},"Dijagnostička \u002F metoda odlučivanja",{},{"id":594,"data":595,"type":240,"tunes":597},"yUPTwfB9uP",{"text":596},"Izaberite jedan važan odgovor i pratite jednu tvrdnju koja ga podržava unazad kroz sistem.",{},{"id":599,"data":600,"type":611,"tunes":612},"IRrMfVVINa",{"meta":601,"items":603,"style":610},{"counterType":602},"numeric",[604,605,606,607,608,609],"Identifikujte konačnu tvrdnju.","Identifikujte tačan odlomak konteksta koji ju je podržao.","Identifikujte pronađeni deo koji je proizveo taj odlomak.","Identifikujte normalizovani zapis ili parsirani dokument iza tog dela.","Identifikujte originalni izvor.","Uporedite značenje, obim, jedinice, uslove i verziju na svakom prelazu.","ordered","list",{},{"id":614,"data":615,"type":240,"tunes":617},"05LsNWXcjf",{"text":616},"Svaka tačka u kojoj suštinsko značenje nestaje predstavlja prekid u lancu očuvanja dokaza.",{},{"id":619,"data":620,"type":42,"tunes":622},"raBFHAylDf",{"text":621,"level":234},"Način otkazivanja: Siroče",{},{"id":624,"data":625,"type":240,"tunes":627},"iniLj3zXLh",{"text":626},"Sirovi deo sadrži tekst koji izgleda korisno, ali nema pouzdanu vezu sa strukturom dokumenta, identitetom izvora, verzijom ili uslovima primenljivosti iz kojih potiče.",{},{"id":629,"data":630,"type":286,"tunes":632},"1zagZ01tls",{"code":631},"\"Refunds are available for 30 days.\"\n\nMissing:\nWhich product?\nWhich country?\nWhich policy version?\nFrom what effective date?\nWhat exceptions?",{},{"id":634,"data":635,"type":240,"tunes":637},"sZ0-pxHB2K",{"text":636},"Rečenica može biti autentična i istovremeno nesiguran dokaz.",{},{"id":639,"data":640,"type":42,"tunes":642},"wCo24MdrUE",{"text":641,"level":234},"Način neuspeha: Normalizacija izmišljanjem",{},{"id":644,"data":645,"type":240,"tunes":647},"_8tEy420r3",{"text":646},"Normalizacija treba da uskladi reprezentacije. Ne treba tiho da izmišlja vrednosti koje nedostaju kako bi zapisi izgledali potpuni.",{},{"id":649,"data":650,"type":286,"tunes":652},"DvCye0QKKX",{"code":651},"Unknown\n≠\nFalse\n≠\nZero\n≠\nDefault",{},{"id":654,"data":655,"type":240,"tunes":657},"gTRNnqfBbR",{"text":656},"Očuvanje nepoznatih vrednosti deo je očuvanja dokaza.",{},{"id":659,"data":660,"type":42,"tunes":662},"Azp57iMou6",{"text":661,"level":234},"Način neuspeha: Sažimanje konflikta",{},{"id":664,"data":665,"type":240,"tunes":667},"HXmXzrSkqL",{"text":666},"Pretpostavimo da jedan odobreni izvor kaže 24 meseca, a drugi 36 meseci.",{},{"id":669,"data":670,"type":240,"tunes":672},"qDsZWYHjhc",{"text":671},"Proces koji jednostavno čuva poslednju uvezenu vrednost proizvodi čistu bazu podataka i uništava dokaz da je konflikt postojao.",{},{"id":674,"data":675,"type":240,"tunes":677},"NkYagndI9y",{"text":676},"Sistem koji se može verifikovati treba da očuva obe vrednosti, njihovo poreklo i nerešeni konflikt dok ga pravilo ili ljudska odluka ne reši.",{},{"id":679,"data":680,"type":42,"tunes":682},"KrRJTl84Dq",{"text":681,"level":234},"Način neuspeha: Sažimanje konteksta",{},{"id":684,"data":685,"type":240,"tunes":687},"VVy7pkhXMG",{"text":686},"Sažimanje konteksta može biti korisno, ali sažetak koji uklanja kvalifikatore može povećati prividnu sigurnost.",{},{"id":689,"data":690,"type":286,"tunes":692},"MTqe1-sAHt",{"code":691},"Source:\n\"Evidence suggests X under conditions A and B, but the sample is small.\"\n\nBad compression:\n\"X is proven.\"",{},{"id":694,"data":695,"type":240,"tunes":697},"d61VdY7Z5d",{"text":696},"Informacija je postala kraća i manje istinita u isto vreme.",{},{"id":699,"data":700,"type":42,"tunes":702},"k4jHwZaoLl",{"text":701,"level":234},"Granični slučaj: Kompresija sa gubicima ipak može biti ispravna",{},{"id":704,"data":705,"type":240,"tunes":707},"92uTDyGplP",{"text":706},"Nije svaki gubitak štetan.",{},{"id":709,"data":710,"type":240,"tunes":712},"U0cu-bjBmq",{"text":711},"Uklanjanje vizuelnog formatiranja iz pasusa može imati nikakve semantičke posledice. Pretvaranje Celzijusa u Kelvine može očuvati značenje ako je transformacija eksplicitna i tačna. Uklanjanje duplikata tačnih kopija može poboljšati pretragu bez gubitka dokaza.",{},{"id":714,"data":715,"type":240,"tunes":717},"GJpi4mOxtH",{"text":716},"Cilj, dakle, nije bezgubitno skladištenje u svakoj fazi. Ono je semantički dovoljno očuvanje.",{},{"id":719,"data":720,"type":42,"tunes":722},"7XXF7EHC5m",{"text":721,"level":234},"Ograničenja",{},{"id":724,"data":725,"type":240,"tunes":727},"FW8TcQldR-",{"text":726},"Lanac očuvanja dokaza je arhitektonski okvir, a ne garancija da će očuvani dokazi biti ispravno interpretirani.",{},{"id":729,"data":730,"type":240,"tunes":732},"V1rP2gB1C8",{"text":731},"Model može primiti savršeno očuvane dokaze i ipak loše zaključivati. Pretraživač može očuvati poreklo i ipak rangirati pogrešan izvor. Sam izvor takođe može biti pogrešan.",{},{"id":734,"data":735,"type":240,"tunes":737},"GCfe1Di90D",{"text":736},"Očuvanje štiti tok dokaza. Ono ne zamenjuje procenu izvora ili zaključivanje.",{},{"id":739,"data":740,"type":42,"tunes":742},"654Bx39EsI",{"text":741,"level":234},"Šta bi promenilo ovaj odgovor?",{},{"id":744,"data":745,"type":240,"tunes":747},"UFx-k4mGz6",{"text":746},"Budući sistemi mogu preuzimati strukturisane objekte dokaza umesto tekstualnih delova, automatski očuvavati grafove porekla i direktno izlagati mašinski čitljiva ograničenja validnosti modelima i agentima.",{},{"id":749,"data":750,"type":240,"tunes":752},"lQMoO7JEMG",{"text":751},"To bi olakšalo implementaciju očuvanja dokaza, ali bi princip učinilo važnijim, a ne manje važnim.",{},{"id":754,"data":755,"type":42,"tunes":757},"gL1c_bEYfC",{"text":756,"level":234},"Zaključak",{},{"id":759,"data":760,"type":240,"tunes":762},"xElsMHA7R-",{"text":761},"Pouzdana veštačka inteligencija zahteva više od pronalaženja ispravnog izvora.",{},{"id":764,"data":765,"type":240,"tunes":767},"Heg2LJJSzg",{"text":766},"Svojstva koja izvor čine korisnim moraju preživeti parsiranje, normalizaciju, deljenje na delove, preuzimanje i sastavljanje konteksta.",{},{"id":769,"data":770,"type":286,"tunes":772},"MzylWKf1Jm",{"code":771},"Source Authority\n      ↓\nEvidence Preservation Chain\n      ↓\nRetrievable Evidence\n      ↓\nEvidence Distance\n      ↓\nReasoning\n      ↓\nAnswer Validity Boundary",{},{"id":774,"data":775,"type":240,"tunes":777},"m_RMMC7dVx",{"text":776},"Ako se lanac prekine, model može primiti informacije koje su tehnički autentične, ali više nisu bezbedne za tumačenje kao originalni dokaz.",{},{"id":779,"data":780,"type":42,"tunes":782},"IkNMvsnAJq",{"text":781,"level":234},"Primarni izvori",{},{"id":784,"data":785,"type":240,"tunes":787},"QqTaKgzQ8k",{"text":786},"Patrick Lewis et al., \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Farxiv.org\u002Fabs\u002F2005.11401\" target=\"_blank\">Retrieval-Augmented Generation for Knowledge-Intensive NLP Tasks\u003C\u002Fa> (2020).",{},{"id":789,"data":790,"type":240,"tunes":792},"UturEzvxw2",{"text":791},"Nelson F. Liu et al., \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Farxiv.org\u002Fabs\u002F2307.03172\" target=\"_blank\">Lost in the Middle: How Language Models Use Long Contexts\u003C\u002Fa> (2023).",{},{"id":794,"data":795,"type":240,"tunes":797},"I2fpdupo7S",{"text":796},"W3C, \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.w3.org\u002FTR\u002Fprov-overview\u002F\" target=\"_blank\">PROV Overview\u003C\u002Fa>.",{},"2.31","Dokazi mogu biti tačni na izvoru i ipak postati nepouzdani nakon parsiranja, normalizacije, deljenja na delove, pronalaženja i sastavljanja konteksta. Lanac očuvanja dokaza prati da li identitet, poreklo, obim i značenje preživljavaju ceo AI proces.","\u002Fuploads\u002F2026\u002F10\u002Fcan-evidence-survive-the-ai-pipeline-the-evidence-preservation-chain-1792096396174-urdg9z.webp","can-evidence-survive-the-ai-pipeline-the-evidence-preservation-chain-1792096396174-urdg9z","PUBLISHED","2026-10-15T16:31:00.000Z","2026-10-15T20:31:59.026Z","2026-10-15T20:38:15.936Z",{"en":807,"de":808,"sr":809,"es":810,"fr":811,"it":812,"ru":813,"zh":814},"\u002Fblog\u002Fcan-evidence-survive-the-ai-pipeline-the-evidence-preservation-chain","\u002Fde\u002Fblog\u002Fcan-evidence-survive-the-ai-pipeline-the-evidence-preservation-chain","\u002Fsr\u002Fblog\u002Fcan-evidence-survive-the-ai-pipeline-the-evidence-preservation-chain","\u002Fes\u002Fblog\u002Fcan-evidence-survive-the-ai-pipeline-the-evidence-preservation-chain","\u002Ffr\u002Fblog\u002Fcan-evidence-survive-the-ai-pipeline-the-evidence-preservation-chain","\u002Fit\u002Fblog\u002Fcan-evidence-survive-the-ai-pipeline-the-evidence-preservation-chain","\u002Fru\u002Fblog\u002Fcan-evidence-survive-the-ai-pipeline-the-evidence-preservation-chain","\u002Fzh\u002Fblog\u002Fcan-evidence-survive-the-ai-pipeline-the-evidence-preservation-chain",[816,820],{"id":817,"name":818,"slug":819},68,"Rizici, kontrole i dokazi","risks-and-controls",{"id":821,"name":822,"slug":823},49,"Kontrole i dokazi","controls",{"id":825,"login":826,"email":390,"displayName":827},"20","rooth8233","Aleksandar Stajić",[829,1273],{"lang":830,"title":831,"content":832,"contentJson":833,"excerpt":1272},"en","Can Evidence Survive the AI Pipeline? — The Evidence Preservation Chain","{\"time\":1792096415735,\"blocks\":[{\"id\":\"tP10jlMV2G\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"Question\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"zD8a-5x7r9\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"What happens when the original source is correct, but the AI pipeline strips away the information required to understand that source correctly?\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"LJjTjSV74R\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"A reliable document can become unreliable context if parsing removes its table structure, chunking separates a condition from its exception, normalization drops units, retrieval loses version metadata or context assembly hides a conflict.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"kOzPNiKvzu\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"This article uses the term Evidence Preservation Chain for the requirement that evidence retain the properties necessary for correct interpretation as it moves from source to final AI context.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"xUf9Qt8UHn\",\"type\":\"quote\",\"data\":{\"text\":\"An Evidence Preservation Chain is the end-to-end sequence of transformations through which evidence must retain identity, provenance, scope, meaning and validity before it can safely support an AI-generated claim.\",\"caption\":\"Working definition — an architectural concept introduced here, not a standardized research term.\",\"alignment\":\"left\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"RxQsaJsNo6\",\"type\":\"tableOfContents\",\"data\":{\"title\":\"Contents\",\"minLevel\":2,\"maxLevel\":3},\"tunes\":{}},{\"id\":\"NBMzNZ_qHB\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"What This Really Means\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"zAEKGXCEmK\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Most discussions about RAG focus on whether relevant information can be found.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"i2gu8IM3j1\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"But evidence usually passes through several transformations before the model sees it.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"lN52dh3dxK\",\"type\":\"code\",\"data\":{\"code\":\"Original Source\\n   ↓\\nParsing\\n   ↓\\nNormalization\\n   ↓\\nChunking\\n   ↓\\nIndexing\\n   ↓\\nRetrieval\\n   ↓\\nReranking\\n   ↓\\nContext Assembly\\n   ↓\\nModel\\n   ↓\\nClaim\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"G90TdnX4WC\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"The evidence can degrade at any point in that chain even when the original document was perfectly correct.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"mC_OsF2ji3\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"Simplest Example\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"P8XUivVa7g\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Imagine a product manual contains this statement:\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"2LamDXESHK\",\"type\":\"quote\",\"data\":{\"text\":\"Maximum operating temperature: 40 °C, except when accessory X is installed, in which case the limit is 35 °C.\",\"caption\":\"Example source statement\",\"alignment\":\"left\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"BNY1TVLg3y\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"A poor chunking process splits the sentence.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"xaAZ_aJazc\",\"type\":\"code\",\"data\":{\"code\":\"Chunk A:\\nMaximum operating temperature: 40 °C.\\n\\nChunk B:\\nExcept when accessory X is installed, in which case the limit is 35 °C.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"q0ORvmk__K\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"The retriever returns only Chunk A.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"MupQI-_xIz\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"The retrieved text is not fabricated. It came directly from the manual. Yet the context is incomplete in exactly the way that matters.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"cYEvuH7MR6\",\"type\":\"code\",\"data\":{\"code\":\"Correct source\\n        +\\nlossy transformation\\n        =\\nmisleading evidence\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"F_ZvT1AfTN\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"Where the Example Stops Working\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"flP5_wVcvt\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Evidence preservation does not mean copying every source byte unchanged into the model context.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"rrlavifFLP\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Compression, normalization, chunking and summarization are often necessary. The goal is to preserve the properties required for correct interpretation, not to eliminate transformation.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"CM_pAZ8ozk\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"The difficult engineering question is therefore: Which properties are semantically load-bearing?\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"U8VCT8z_Nf\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"Direct Answer\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"Hs1rUljfaq\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Evidence survives an AI pipeline when the transformations between source and model preserve enough identity, provenance, structure, units, conditions, conflicts and validity metadata for the retrieved information to mean the same thing in context that it meant at the source.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"2r2HxbzQFg\",\"type\":\"code\",\"data\":{\"code\":\"Evidence Preservation\\n=\\nmeaning\\n+ identity\\n+ provenance\\n+ scope\\n+ units\\n+ conditions\\n+ validity\\n+ traceability\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"ka_HV02MYw\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"Why RAG Can Fail Even With the Right Source\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"eKv9aiSIC9\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"A retriever can find the correct document while still supplying the wrong evidence unit.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"-EAX8UkdxQ\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"The problem may have occurred much earlier: during OCR, document parsing, HTML extraction, table conversion, field mapping, chunk construction or metadata loss.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"oYCdWaadX3\",\"type\":\"linkTool\",\"data\":{\"link\":\"https:\u002F\u002Fstajic.de\u002Fblog\u002Fwhere-does-an-llm-get-its-data-rag-data-sources-in-python\",\"meta\":{\"image\":{\"url\":\"\"},\"title\":\"Where Does an LLM Get Its Data? RAG Data Sources in Python\",\"description\":\"RAG begins with external data sources and retrieval methods. Evidence preservation asks what must survive between the original source and the retrieved context.\"}},\"tunes\":{}},{\"id\":\"A_6idqO75O\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"The Eight Preservation Points\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"NaU6o_qWBJ\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"1. Identity\",\"level\":3},\"tunes\":{}},{\"id\":\"5mR31I7W1M\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"The pipeline must preserve what entity, product, document, user, contract or record the evidence actually describes.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"UIaEdeVESf\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"2. Provenance\",\"level\":3},\"tunes\":{}},{\"id\":\"vAtWlAr_L5\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"The system should be able to trace the retrieved evidence back to its original source rather than only to an anonymous chunk identifier.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"6EGnXzdt_j\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"3. Structure\",\"level\":3},\"tunes\":{}},{\"id\":\"9NSFX7Dq4k\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Tables, headings, lists, parent-child relationships and exceptions can carry meaning that disappears when everything is flattened into independent text fragments.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"87QZ9m4_q7\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"4. Units\",\"level\":3},\"tunes\":{}},{\"id\":\"0e7PrlT5MU\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"A number without its unit can become useless or dangerous. 100 may mean milliseconds, kilograms, euros, volts or percent of a baseline.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"Bid-hGyRbP\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"5. Conditions and Exceptions\",\"level\":3},\"tunes\":{}},{\"id\":\"Td_5jAm0ME\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Rules frequently contain applicability conditions. Separating the rule from the exception can preserve the words while destroying the meaning.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"y5CedEdzCc\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"6. Version and Time\",\"level\":3},\"tunes\":{}},{\"id\":\"K9nDZI5yQf\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Evidence should preserve when it became valid, when it was observed and whether a newer object supersedes it.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"UtnbpFacpC\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"7. Conflict State\",\"level\":3},\"tunes\":{}},{\"id\":\"rQMwxCKxIE\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"If two sources disagree, normalization should not silently select one value and erase the fact that disagreement existed.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"615Imi6TRP\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"8. Access Scope\",\"level\":3},\"tunes\":{}},{\"id\":\"WZuieLPrus\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Permission and tenant boundaries must remain attached to evidence throughout retrieval and context assembly.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"je6wCH54vs\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"From Raw Data to Controlled Evidence\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"fqi7FxVIcZ\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"The strongest place to preserve evidence is often before vectorization.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"iA9_KWjiwC\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"If source identity, validity and conflicts are lost before embeddings are created, retrieval cannot magically reconstruct them later.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"y6cwyGR2PK\",\"type\":\"linkTool\",\"data\":{\"link\":\"https:\u002F\u002Fstajic.de\u002Fportfolio\u002Ffrom-raw-data-to-verifiable-ai-context-a-practical-architecture-for-agent-ready-information\",\"meta\":{\"image\":{\"url\":\"\"},\"title\":\"From Raw Data to Verifiable AI Context: A Practical Architecture for Agent-Ready Information\",\"description\":\"The architecture starts before retrieval by preserving identity, provenance, conflicts, unknowns and validity in reusable information objects.\"}},\"tunes\":{}},{\"id\":\"piEK0zmvxT\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"Context Engineering Is Part of the Chain\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"Hs-hKf-7cy\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Even correctly retrieved evidence can be damaged during context assembly.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"kdWLXPTg4h\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"A context builder may truncate an exception, remove source labels, merge conflicting passages, reorder dependencies or exceed the model's useful attention budget.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"vQ5Jya2Rv8\",\"type\":\"linkTool\",\"data\":{\"link\":\"https:\u002F\u002Fstajic.de\u002Fblog\u002Fwhat-is-context-engineering-what-the-model-receives-before-it-answers\",\"meta\":{\"image\":{\"url\":\"\"},\"title\":\"What Is Context Engineering? What the Model Receives Before It Answers\",\"description\":\"Context engineering determines which retrieved information actually reaches the model and under which structural, validity and security constraints.\"}},\"tunes\":{}},{\"id\":\"oC18nhSD3Y\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"Connection to Evidence Distance\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"tbewzxhkkL\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Evidence Preservation and Evidence Distance describe different failure modes.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"XzYMjN1nNf\",\"type\":\"code\",\"data\":{\"code\":\"Evidence Preservation Chain:\\nDid the evidence survive transformation?\\n\\nEvidence Distance:\\nHow far is the final claim from that evidence?\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"013RZ4lijY\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"A system can preserve evidence perfectly and still make an unsupported inference from it. Conversely, the final reasoning can be simple while the evidence itself was already corrupted earlier in the pipeline.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"cdXu2rD4d-\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"Connection to the Retrieval Authority Layer\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"asRwQ_zGye\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"The Retrieval Authority Layer selects which source deserves evidential weight.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"dMwV7G7LC4\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"The Evidence Preservation Chain ensures that the properties making that source authoritative are not discarded after selection.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"ky0NtD4IAl\",\"type\":\"code\",\"data\":{\"code\":\"Authority at source\\n        ↓\\nPreservation through pipeline\\n        ↓\\nAuthority still visible in context\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"Em0D8AL_b7\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"Practical Data Model\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"iDWVeCI3US\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"A retrieval unit can carry more than text.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"Ybc3rCbvY0\",\"type\":\"code\",\"data\":{\"code\":\"{\\n  \\\"text\\\": \\\"Maximum operating temperature is 40 °C...\\\",\\n  \\\"sourceId\\\": \\\"manual-v4.2\\\",\\n  \\\"entityId\\\": \\\"device-184\\\",\\n  \\\"section\\\": \\\"Operating limits\\\",\\n  \\\"validFrom\\\": \\\"2026-03-01\\\",\\n  \\\"unit\\\": \\\"°C\\\",\\n  \\\"conditions\\\": [\\\"35 °C when accessory X is installed\\\"],\\n  \\\"authority\\\": \\\"manufacturer_manual\\\",\\n  \\\"conflicts\\\": [],\\n  \\\"accessScope\\\": \\\"public\\\"\\n}\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"g007D00k4V\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"The exact schema depends on the application. The architectural principle is that retrievable text should not become detached from the metadata required to interpret it.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"Wi-cP9HpKU\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"Diagnostic \u002F Decision Method\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"yUPTwfB9uP\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Choose one important answer and trace one supporting claim backwards through the system.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"IRrMfVVINa\",\"type\":\"list\",\"data\":{\"style\":\"ordered\",\"meta\":{\"counterType\":\"numeric\"},\"items\":[\"Identify the final claim.\",\"Identify the exact context passage that supported it.\",\"Identify the retrieved chunk that produced that passage.\",\"Identify the normalized record or parsed document behind the chunk.\",\"Identify the original source.\",\"Compare meaning, scope, units, conditions and version at every transition.\"]},\"tunes\":{}},{\"id\":\"05LsNWXcjf\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Any point where essential meaning disappears is a break in the Evidence Preservation Chain.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"raBFHAylDf\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"Failure Mode: The Orphan Chunk\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"iniLj3zXLh\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"An orphan chunk contains useful-looking text but no reliable relationship to the document structure, source identity, version or applicability conditions from which it came.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"1zagZ01tls\",\"type\":\"code\",\"data\":{\"code\":\"\\\"Refunds are available for 30 days.\\\"\\n\\nMissing:\\nWhich product?\\nWhich country?\\nWhich policy version?\\nFrom what effective date?\\nWhat exceptions?\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"sZ0-pxHB2K\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"The sentence may be authentic and still be unsafe evidence.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"wCo24MdrUE\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"Failure Mode: Normalization by Invention\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"_8tEy420r3\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Normalization should align representations. It should not silently invent missing values to make records look complete.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"DvCye0QKKX\",\"type\":\"code\",\"data\":{\"code\":\"Unknown\\n≠\\nFalse\\n≠\\nZero\\n≠\\nDefault\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"gTRNnqfBbR\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Preserving unknowns is part of preserving evidence.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"Azp57iMou6\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"Failure Mode: Conflict Collapse\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"HXmXzrSkqL\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Suppose one approved source says 24 months and another says 36 months.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"qDsZWYHjhc\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"A pipeline that simply stores the last imported value produces a clean database and destroys the evidence that a conflict existed.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"NkYagndI9y\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"A verifiable system should preserve both values, their provenance and the unresolved conflict until a rule or human decision resolves it.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"KrRJTl84Dq\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"Failure Mode: Context Compression\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"VVy7pkhXMG\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Context compression can be useful, but a summary that removes qualifiers can increase apparent certainty.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"MTqe1-sAHt\",\"type\":\"code\",\"data\":{\"code\":\"Source:\\n\\\"Evidence suggests X under conditions A and B, but the sample is small.\\\"\\n\\nBad compression:\\n\\\"X is proven.\\\"\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"d61VdY7Z5d\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"The information became shorter and less truthful at the same time.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"k4jHwZaoLl\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"Edge Case: Lossy Compression Can Still Be Correct\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"92uTDyGplP\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Not every loss is harmful.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"U0cu-bjBmq\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Removing visual formatting from a paragraph may have no semantic consequence. Converting Celsius to Kelvin can preserve meaning if the transformation is explicit and correct. Deduplicating exact copies can improve retrieval without losing evidence.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"GJpi4mOxtH\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"The objective is therefore not lossless storage at every stage. It is semantically sufficient preservation.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"7XXF7EHC5m\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"Limitations\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"FW8TcQldR-\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"The Evidence Preservation Chain is an architectural framework, not a guarantee that preserved evidence will be interpreted correctly.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"V1rP2gB1C8\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"A model can receive perfectly preserved evidence and still reason badly. A retriever can preserve provenance and still rank the wrong source. A source itself can also be wrong.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"GCfe1Di90D\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Preservation protects the evidence pipeline. It does not replace source evaluation or reasoning.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"654Bx39EsI\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"What Would Change This Answer?\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"UFx-k4mGz6\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Future systems may retrieve structured evidence objects rather than text chunks, preserve provenance graphs automatically and expose machine-readable validity constraints directly to models and agents.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"lQMoO7JEMG\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"That would make evidence preservation easier to implement, but it would make the principle more important rather than less important.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"gL1c_bEYfC\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"Conclusion\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"xElsMHA7R-\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Reliable AI requires more than finding a correct source.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"Heg2LJJSzg\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"The properties that make the source useful must survive parsing, normalization, chunking, retrieval and context assembly.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"MzylWKf1Jm\",\"type\":\"code\",\"data\":{\"code\":\"Source Authority\\n      ↓\\nEvidence Preservation Chain\\n      ↓\\nRetrievable Evidence\\n      ↓\\nEvidence Distance\\n      ↓\\nReasoning\\n      ↓\\nAnswer Validity Boundary\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"m_RMMC7dVx\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"If the chain breaks, the model may receive information that is technically authentic but no longer safe to interpret as the original evidence.\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"IkNMvsnAJq\",\"type\":\"header\",\"data\":{\"text\":\"Primary Sources\",\"level\":2},\"tunes\":{}},{\"id\":\"QqTaKgzQ8k\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Patrick Lewis et al., \u003Ca href=\\\"https:\u002F\u002Farxiv.org\u002Fabs\u002F2005.11401\\\" target=\\\"_blank\\\">Retrieval-Augmented Generation for Knowledge-Intensive NLP Tasks\u003C\u002Fa> (2020).\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"UturEzvxw2\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"Nelson F. Liu et al., \u003Ca href=\\\"https:\u002F\u002Farxiv.org\u002Fabs\u002F2307.03172\\\" target=\\\"_blank\\\">Lost in the Middle: How Language Models Use Long Contexts\u003C\u002Fa> (2023).\"},\"tunes\":{}},{\"id\":\"I2fpdupo7S\",\"type\":\"paragraph\",\"data\":{\"text\":\"W3C, \u003Ca href=\\\"https:\u002F\u002Fwww.w3.org\u002FTR\u002Fprov-overview\u002F\\\" target=\\\"_blank\\\">PROV Overview\u003C\u002Fa>.\"},\"tunes\":{}}],\"version\":\"2.31.6\"}",{"time":834,"blocks":835,"version":1271},1792096415735,[836,840,844,848,852,857,861,865,869,873,876,880,884,888,893,897,900,904,908,911,915,919,923,927,931,935,938,942,946,950,958,962,966,970,974,978,982,986,990,994,998,1002,1006,1010,1014,1018,1022,1026,1030,1034,1038,1046,1050,1054,1058,1066,1070,1074,1077,1081,1085,1089,1093,1096,1100,1104,1107,1111,1115,1119,1130,1134,1138,1142,1145,1149,1153,1157,1160,1164,1168,1172,1176,1180,1184,1188,1191,1195,1199,1203,1207,1211,1215,1219,1223,1227,1231,1235,1239,1243,1247,1251,1254,1258,1262,1265,1268],{"id":231,"data":837,"type":42,"tunes":839},{"text":838,"level":234},"Question",{},{"id":237,"data":841,"type":240,"tunes":843},{"text":842},"What happens when the original source is correct, but the AI pipeline strips away the information required to understand that source correctly?",{},{"id":243,"data":845,"type":240,"tunes":847},{"text":846},"A reliable document can become unreliable context if parsing removes its table structure, chunking separates a condition from its exception, normalization drops units, retrieval loses version metadata or context assembly hides a conflict.",{},{"id":248,"data":849,"type":240,"tunes":851},{"text":850},"This article uses the term Evidence Preservation Chain for the requirement that evidence retain the properties necessary for correct interpretation as it moves from source to final AI context.",{},{"id":253,"data":853,"type":258,"tunes":856},{"text":854,"caption":855,"alignment":257},"An Evidence Preservation Chain is the end-to-end sequence of transformations through which evidence must retain identity, provenance, scope, meaning and validity before it can safely support an AI-generated claim.","Working definition — an architectural concept introduced here, not a standardized research term.",{},{"id":261,"data":858,"type":265,"tunes":860},{"title":859,"maxLevel":264,"minLevel":234},"Contents",{},{"id":268,"data":862,"type":42,"tunes":864},{"text":863,"level":234},"What This Really Means",{},{"id":273,"data":866,"type":240,"tunes":868},{"text":867},"Most discussions about RAG focus on whether relevant information can be found.",{},{"id":278,"data":870,"type":240,"tunes":872},{"text":871},"But evidence usually passes through several transformations before the model sees it.",{},{"id":283,"data":874,"type":286,"tunes":875},{"code":285},{},{"id":289,"data":877,"type":240,"tunes":879},{"text":878},"The evidence can degrade at any point in that chain even when the original document was perfectly correct.",{},{"id":294,"data":881,"type":42,"tunes":883},{"text":882,"level":234},"Simplest Example",{},{"id":299,"data":885,"type":240,"tunes":887},{"text":886},"Imagine a product manual contains this statement:",{},{"id":304,"data":889,"type":258,"tunes":892},{"text":890,"caption":891,"alignment":257},"Maximum operating temperature: 40 °C, except when accessory X is installed, in which case the limit is 35 °C.","Example source statement",{},{"id":310,"data":894,"type":240,"tunes":896},{"text":895},"A poor chunking process splits the sentence.",{},{"id":315,"data":898,"type":286,"tunes":899},{"code":317},{},{"id":320,"data":901,"type":240,"tunes":903},{"text":902},"The retriever returns only Chunk A.",{},{"id":325,"data":905,"type":240,"tunes":907},{"text":906},"The retrieved text is not fabricated. It came directly from the manual. Yet the context is incomplete in exactly the way that matters.",{},{"id":330,"data":909,"type":286,"tunes":910},{"code":332},{},{"id":335,"data":912,"type":42,"tunes":914},{"text":913,"level":234},"Where the Example Stops Working",{},{"id":340,"data":916,"type":240,"tunes":918},{"text":917},"Evidence preservation does not mean copying every source byte unchanged into the model context.",{},{"id":345,"data":920,"type":240,"tunes":922},{"text":921},"Compression, normalization, chunking and summarization are often necessary. The goal is to preserve the properties required for correct interpretation, not to eliminate transformation.",{},{"id":350,"data":924,"type":240,"tunes":926},{"text":925},"The difficult engineering question is therefore: Which properties are semantically load-bearing?",{},{"id":355,"data":928,"type":42,"tunes":930},{"text":929,"level":234},"Direct Answer",{},{"id":360,"data":932,"type":240,"tunes":934},{"text":933},"Evidence survives an AI pipeline when the transformations between source and model preserve enough identity, provenance, structure, units, conditions, conflicts and validity metadata for the retrieved information to mean the same thing in context that it meant at the source.",{},{"id":365,"data":936,"type":286,"tunes":937},{"code":367},{},{"id":370,"data":939,"type":42,"tunes":941},{"text":940,"level":234},"Why RAG Can Fail Even With the Right Source",{},{"id":375,"data":943,"type":240,"tunes":945},{"text":944},"A retriever can find the correct document while still supplying the wrong evidence unit.",{},{"id":380,"data":947,"type":240,"tunes":949},{"text":948},"The problem may have occurred much earlier: during OCR, document parsing, HTML extraction, table conversion, field mapping, chunk construction or metadata loss.",{},{"id":385,"data":951,"type":393,"tunes":957},{"link":952,"meta":953},"https:\u002F\u002Fstajic.de\u002Fblog\u002Fwhere-does-an-llm-get-its-data-rag-data-sources-in-python",{"image":954,"title":955,"description":956},{"url":390},"Where Does an LLM Get Its Data? RAG Data Sources in Python","RAG begins with external data sources and retrieval methods. Evidence preservation asks what must survive between the original source and the retrieved context.",{},{"id":396,"data":959,"type":42,"tunes":961},{"text":960,"level":234},"The Eight Preservation Points",{},{"id":401,"data":963,"type":42,"tunes":965},{"text":964,"level":264},"1. Identity",{},{"id":406,"data":967,"type":240,"tunes":969},{"text":968},"The pipeline must preserve what entity, product, document, user, contract or record the evidence actually describes.",{},{"id":411,"data":971,"type":42,"tunes":973},{"text":972,"level":264},"2. Provenance",{},{"id":416,"data":975,"type":240,"tunes":977},{"text":976},"The system should be able to trace the retrieved evidence back to its original source rather than only to an anonymous chunk identifier.",{},{"id":421,"data":979,"type":42,"tunes":981},{"text":980,"level":264},"3. Structure",{},{"id":426,"data":983,"type":240,"tunes":985},{"text":984},"Tables, headings, lists, parent-child relationships and exceptions can carry meaning that disappears when everything is flattened into independent text fragments.",{},{"id":431,"data":987,"type":42,"tunes":989},{"text":988,"level":264},"4. Units",{},{"id":436,"data":991,"type":240,"tunes":993},{"text":992},"A number without its unit can become useless or dangerous. 100 may mean milliseconds, kilograms, euros, volts or percent of a baseline.",{},{"id":441,"data":995,"type":42,"tunes":997},{"text":996,"level":264},"5. Conditions and Exceptions",{},{"id":446,"data":999,"type":240,"tunes":1001},{"text":1000},"Rules frequently contain applicability conditions. Separating the rule from the exception can preserve the words while destroying the meaning.",{},{"id":451,"data":1003,"type":42,"tunes":1005},{"text":1004,"level":264},"6. Version and Time",{},{"id":456,"data":1007,"type":240,"tunes":1009},{"text":1008},"Evidence should preserve when it became valid, when it was observed and whether a newer object supersedes it.",{},{"id":461,"data":1011,"type":42,"tunes":1013},{"text":1012,"level":264},"7. Conflict State",{},{"id":466,"data":1015,"type":240,"tunes":1017},{"text":1016},"If two sources disagree, normalization should not silently select one value and erase the fact that disagreement existed.",{},{"id":471,"data":1019,"type":42,"tunes":1021},{"text":1020,"level":264},"8. Access Scope",{},{"id":476,"data":1023,"type":240,"tunes":1025},{"text":1024},"Permission and tenant boundaries must remain attached to evidence throughout retrieval and context assembly.",{},{"id":481,"data":1027,"type":42,"tunes":1029},{"text":1028,"level":234},"From Raw Data to Controlled Evidence",{},{"id":486,"data":1031,"type":240,"tunes":1033},{"text":1032},"The strongest place to preserve evidence is often before vectorization.",{},{"id":491,"data":1035,"type":240,"tunes":1037},{"text":1036},"If source identity, validity and conflicts are lost before embeddings are created, retrieval cannot magically reconstruct them later.",{},{"id":496,"data":1039,"type":393,"tunes":1045},{"link":1040,"meta":1041},"https:\u002F\u002Fstajic.de\u002Fportfolio\u002Ffrom-raw-data-to-verifiable-ai-context-a-practical-architecture-for-agent-ready-information",{"image":1042,"title":1043,"description":1044},{"url":390},"From Raw Data to Verifiable AI Context: A Practical Architecture for Agent-Ready Information","The architecture starts before retrieval by preserving identity, provenance, conflicts, unknowns and validity in reusable information objects.",{},{"id":505,"data":1047,"type":42,"tunes":1049},{"text":1048,"level":234},"Context Engineering Is Part of the Chain",{},{"id":510,"data":1051,"type":240,"tunes":1053},{"text":1052},"Even correctly retrieved evidence can be damaged during context assembly.",{},{"id":515,"data":1055,"type":240,"tunes":1057},{"text":1056},"A context builder may truncate an exception, remove source labels, merge conflicting passages, reorder dependencies or exceed the model's useful attention budget.",{},{"id":520,"data":1059,"type":393,"tunes":1065},{"link":1060,"meta":1061},"https:\u002F\u002Fstajic.de\u002Fblog\u002Fwhat-is-context-engineering-what-the-model-receives-before-it-answers",{"image":1062,"title":1063,"description":1064},{"url":390},"What Is Context Engineering? What the Model Receives Before It Answers","Context engineering determines which retrieved information actually reaches the model and under which structural, validity and security constraints.",{},{"id":529,"data":1067,"type":42,"tunes":1069},{"text":1068,"level":234},"Connection to Evidence Distance",{},{"id":534,"data":1071,"type":240,"tunes":1073},{"text":1072},"Evidence Preservation and Evidence Distance describe different failure modes.",{},{"id":539,"data":1075,"type":286,"tunes":1076},{"code":541},{},{"id":544,"data":1078,"type":240,"tunes":1080},{"text":1079},"A system can preserve evidence perfectly and still make an unsupported inference from it. Conversely, the final reasoning can be simple while the evidence itself was already corrupted earlier in the pipeline.",{},{"id":549,"data":1082,"type":42,"tunes":1084},{"text":1083,"level":234},"Connection to the Retrieval Authority Layer",{},{"id":554,"data":1086,"type":240,"tunes":1088},{"text":1087},"The Retrieval Authority Layer selects which source deserves evidential weight.",{},{"id":559,"data":1090,"type":240,"tunes":1092},{"text":1091},"The Evidence Preservation Chain ensures that the properties making that source authoritative are not discarded after selection.",{},{"id":564,"data":1094,"type":286,"tunes":1095},{"code":566},{},{"id":569,"data":1097,"type":42,"tunes":1099},{"text":1098,"level":234},"Practical Data Model",{},{"id":574,"data":1101,"type":240,"tunes":1103},{"text":1102},"A retrieval unit can carry more than text.",{},{"id":579,"data":1105,"type":286,"tunes":1106},{"code":581},{},{"id":584,"data":1108,"type":240,"tunes":1110},{"text":1109},"The exact schema depends on the application. The architectural principle is that retrievable text should not become detached from the metadata required to interpret it.",{},{"id":589,"data":1112,"type":42,"tunes":1114},{"text":1113,"level":234},"Diagnostic \u002F Decision Method",{},{"id":594,"data":1116,"type":240,"tunes":1118},{"text":1117},"Choose one important answer and trace one supporting claim backwards through the system.",{},{"id":599,"data":1120,"type":611,"tunes":1129},{"meta":1121,"items":1122,"style":610},{"counterType":602},[1123,1124,1125,1126,1127,1128],"Identify the final claim.","Identify the exact context passage that supported it.","Identify the retrieved chunk that produced that passage.","Identify the normalized record or parsed document behind the chunk.","Identify the original source.","Compare meaning, scope, units, conditions and version at every transition.",{},{"id":614,"data":1131,"type":240,"tunes":1133},{"text":1132},"Any point where essential meaning disappears is a break in the Evidence Preservation Chain.",{},{"id":619,"data":1135,"type":42,"tunes":1137},{"text":1136,"level":234},"Failure Mode: The Orphan Chunk",{},{"id":624,"data":1139,"type":240,"tunes":1141},{"text":1140},"An orphan chunk contains useful-looking text but no reliable relationship to the document structure, source identity, version or applicability conditions from which it came.",{},{"id":629,"data":1143,"type":286,"tunes":1144},{"code":631},{},{"id":634,"data":1146,"type":240,"tunes":1148},{"text":1147},"The sentence may be authentic and still be unsafe evidence.",{},{"id":639,"data":1150,"type":42,"tunes":1152},{"text":1151,"level":234},"Failure Mode: Normalization by Invention",{},{"id":644,"data":1154,"type":240,"tunes":1156},{"text":1155},"Normalization should align representations. It should not silently invent missing values to make records look complete.",{},{"id":649,"data":1158,"type":286,"tunes":1159},{"code":651},{},{"id":654,"data":1161,"type":240,"tunes":1163},{"text":1162},"Preserving unknowns is part of preserving evidence.",{},{"id":659,"data":1165,"type":42,"tunes":1167},{"text":1166,"level":234},"Failure Mode: Conflict Collapse",{},{"id":664,"data":1169,"type":240,"tunes":1171},{"text":1170},"Suppose one approved source says 24 months and another says 36 months.",{},{"id":669,"data":1173,"type":240,"tunes":1175},{"text":1174},"A pipeline that simply stores the last imported value produces a clean database and destroys the evidence that a conflict existed.",{},{"id":674,"data":1177,"type":240,"tunes":1179},{"text":1178},"A verifiable system should preserve both values, their provenance and the unresolved conflict until a rule or human decision resolves it.",{},{"id":679,"data":1181,"type":42,"tunes":1183},{"text":1182,"level":234},"Failure Mode: Context Compression",{},{"id":684,"data":1185,"type":240,"tunes":1187},{"text":1186},"Context compression can be useful, but a summary that removes qualifiers can increase apparent certainty.",{},{"id":689,"data":1189,"type":286,"tunes":1190},{"code":691},{},{"id":694,"data":1192,"type":240,"tunes":1194},{"text":1193},"The information became shorter and less truthful at the same time.",{},{"id":699,"data":1196,"type":42,"tunes":1198},{"text":1197,"level":234},"Edge Case: Lossy Compression Can Still Be Correct",{},{"id":704,"data":1200,"type":240,"tunes":1202},{"text":1201},"Not every loss is harmful.",{},{"id":709,"data":1204,"type":240,"tunes":1206},{"text":1205},"Removing visual formatting from a paragraph may have no semantic consequence. Converting Celsius to Kelvin can preserve meaning if the transformation is explicit and correct. Deduplicating exact copies can improve retrieval without losing evidence.",{},{"id":714,"data":1208,"type":240,"tunes":1210},{"text":1209},"The objective is therefore not lossless storage at every stage. It is semantically sufficient preservation.",{},{"id":719,"data":1212,"type":42,"tunes":1214},{"text":1213,"level":234},"Limitations",{},{"id":724,"data":1216,"type":240,"tunes":1218},{"text":1217},"The Evidence Preservation Chain is an architectural framework, not a guarantee that preserved evidence will be interpreted correctly.",{},{"id":729,"data":1220,"type":240,"tunes":1222},{"text":1221},"A model can receive perfectly preserved evidence and still reason badly. A retriever can preserve provenance and still rank the wrong source. A source itself can also be wrong.",{},{"id":734,"data":1224,"type":240,"tunes":1226},{"text":1225},"Preservation protects the evidence pipeline. It does not replace source evaluation or reasoning.",{},{"id":739,"data":1228,"type":42,"tunes":1230},{"text":1229,"level":234},"What Would Change This Answer?",{},{"id":744,"data":1232,"type":240,"tunes":1234},{"text":1233},"Future systems may retrieve structured evidence objects rather than text chunks, preserve provenance graphs automatically and expose machine-readable validity constraints directly to models and agents.",{},{"id":749,"data":1236,"type":240,"tunes":1238},{"text":1237},"That would make evidence preservation easier to implement, but it would make the principle more important rather than less important.",{},{"id":754,"data":1240,"type":42,"tunes":1242},{"text":1241,"level":234},"Conclusion",{},{"id":759,"data":1244,"type":240,"tunes":1246},{"text":1245},"Reliable AI requires more than finding a correct source.",{},{"id":764,"data":1248,"type":240,"tunes":1250},{"text":1249},"The properties that make the source useful must survive parsing, normalization, chunking, retrieval and context assembly.",{},{"id":769,"data":1252,"type":286,"tunes":1253},{"code":771},{},{"id":774,"data":1255,"type":240,"tunes":1257},{"text":1256},"If the chain breaks, the model may receive information that is technically authentic but no longer safe to interpret as the original evidence.",{},{"id":779,"data":1259,"type":42,"tunes":1261},{"text":1260,"level":234},"Primary Sources",{},{"id":784,"data":1263,"type":240,"tunes":1264},{"text":786},{},{"id":789,"data":1266,"type":240,"tunes":1267},{"text":791},{},{"id":794,"data":1269,"type":240,"tunes":1270},{"text":796},{},"2.31.6","Evidence can be correct at the source and still become unreliable after parsing, normalization, chunking, retrieval and context assembly. The Evidence Preservation Chain tracks whether identity, provenance, scope and meaning survive the entire AI pipeline.",{"lang":7,"title":224,"content":226,"contentJson":1274,"excerpt":799},{"time":228,"blocks":1275,"version":798},[1276,1279,1282,1285,1288,1291,1294,1297,1300,1303,1306,1309,1312,1315,1318,1321,1324,1327,1330,1333,1336,1339,1342,1345,1348,1351,1354,1357,1360,1363,1368,1371,1374,1377,1380,1383,1386,1389,1392,1395,1398,1401,1404,1407,1410,1413,1416,1419,1422,1425,1428,1433,1436,1439,1442,1447,1450,1453,1456,1459,1462,1465,1468,1471,1474,1477,1480,1483,1486,1489,1494,1497,1500,1503,1506,1509,1512,1515,1518,1521,1524,1527,1530,1533,1536,1539,1542,1545,1548,1551,1554,1557,1560,1563,1566,1569,1572,1575,1578,1581,1584,1587,1590,1593,1596,1599,1602],{"id":231,"data":1277,"type":42,"tunes":1278},{"text":233,"level":234},{},{"id":237,"data":1280,"type":240,"tunes":1281},{"text":239},{},{"id":243,"data":1283,"type":240,"tunes":1284},{"text":245},{},{"id":248,"data":1286,"type":240,"tunes":1287},{"text":250},{},{"id":253,"data":1289,"type":258,"tunes":1290},{"text":255,"caption":256,"alignment":257},{},{"id":261,"data":1292,"type":265,"tunes":1293},{"title":263,"maxLevel":264,"minLevel":234},{},{"id":268,"data":1295,"type":42,"tunes":1296},{"text":270,"level":234},{},{"id":273,"data":1298,"type":240,"tunes":1299},{"text":275},{},{"id":278,"data":1301,"type":240,"tunes":1302},{"text":280},{},{"id":283,"data":1304,"type":286,"tunes":1305},{"code":285},{},{"id":289,"data":1307,"type":240,"tunes":1308},{"text":291},{},{"id":294,"data":1310,"type":42,"tunes":1311},{"text":296,"level":234},{},{"id":299,"data":1313,"type":240,"tunes":1314},{"text":301},{},{"id":304,"data":1316,"type":258,"tunes":1317},{"text":306,"caption":307,"alignment":257},{},{"id":310,"data":1319,"type":240,"tunes":1320},{"text":312},{},{"id":315,"data":1322,"type":286,"tunes":1323},{"code":317},{},{"id":320,"data":1325,"type":240,"tunes":1326},{"text":322},{},{"id":325,"data":1328,"type":240,"tunes":1329},{"text":327},{},{"id":330,"data":1331,"type":286,"tunes":1332},{"code":332},{},{"id":335,"data":1334,"type":42,"tunes":1335},{"text":337,"level":234},{},{"id":340,"data":1337,"type":240,"tunes":1338},{"text":342},{},{"id":345,"data":1340,"type":240,"tunes":1341},{"text":347},{},{"id":350,"data":1343,"type":240,"tunes":1344},{"text":352},{},{"id":355,"data":1346,"type":42,"tunes":1347},{"text":357,"level":234},{},{"id":360,"data":1349,"type":240,"tunes":1350},{"text":362},{},{"id":365,"data":1352,"type":286,"tunes":1353},{"code":367},{},{"id":370,"data":1355,"type":42,"tunes":1356},{"text":372,"level":234},{},{"id":375,"data":1358,"type":240,"tunes":1359},{"text":377},{},{"id":380,"data":1361,"type":240,"tunes":1362},{"text":382},{},{"id":385,"data":1364,"type":393,"tunes":1367},{"link":387,"meta":1365},{"image":1366,"title":391,"description":392},{"url":390},{},{"id":396,"data":1369,"type":42,"tunes":1370},{"text":398,"level":234},{},{"id":401,"data":1372,"type":42,"tunes":1373},{"text":403,"level":264},{},{"id":406,"data":1375,"type":240,"tunes":1376},{"text":408},{},{"id":411,"data":1378,"type":42,"tunes":1379},{"text":413,"level":264},{},{"id":416,"data":1381,"type":240,"tunes":1382},{"text":418},{},{"id":421,"data":1384,"type":42,"tunes":1385},{"text":423,"level":264},{},{"id":426,"data":1387,"type":240,"tunes":1388},{"text":428},{},{"id":431,"data":1390,"type":42,"tunes":1391},{"text":433,"level":264},{},{"id":436,"data":1393,"type":240,"tunes":1394},{"text":438},{},{"id":441,"data":1396,"type":42,"tunes":1397},{"text":443,"level":264},{},{"id":446,"data":1399,"type":240,"tunes":1400},{"text":448},{},{"id":451,"data":1402,"type":42,"tunes":1403},{"text":453,"level":264},{},{"id":456,"data":1405,"type":240,"tunes":1406},{"text":458},{},{"id":461,"data":1408,"type":42,"tunes":1409},{"text":463,"level":264},{},{"id":466,"data":1411,"type":240,"tunes":1412},{"text":468},{},{"id":471,"data":1414,"type":42,"tunes":1415},{"text":473,"level":264},{},{"id":476,"data":1417,"type":240,"tunes":1418},{"text":478},{},{"id":481,"data":1420,"type":42,"tunes":1421},{"text":483,"level":234},{},{"id":486,"data":1423,"type":240,"tunes":1424},{"text":488},{},{"id":491,"data":1426,"type":240,"tunes":1427},{"text":493},{},{"id":496,"data":1429,"type":393,"tunes":1432},{"link":498,"meta":1430},{"image":1431,"title":501,"description":502},{"url":390},{},{"id":505,"data":1434,"type":42,"tunes":1435},{"text":507,"level":234},{},{"id":510,"data":1437,"type":240,"tunes":1438},{"text":512},{},{"id":515,"data":1440,"type":240,"tunes":1441},{"text":517},{},{"id":520,"data":1443,"type":393,"tunes":1446},{"link":522,"meta":1444},{"image":1445,"title":525,"description":526},{"url":390},{},{"id":529,"data":1448,"type":42,"tunes":1449},{"text":531,"level":234},{},{"id":534,"data":1451,"type":240,"tunes":1452},{"text":536},{},{"id":539,"data":1454,"type":286,"tunes":1455},{"code":541},{},{"id":544,"data":1457,"type":240,"tunes":1458},{"text":546},{},{"id":549,"data":1460,"type":42,"tunes":1461},{"text":551,"level":234},{},{"id":554,"data":1463,"type":240,"tunes":1464},{"text":556},{},{"id":559,"data":1466,"type":240,"tunes":1467},{"text":561},{},{"id":564,"data":1469,"type":286,"tunes":1470},{"code":566},{},{"id":569,"data":1472,"type":42,"tunes":1473},{"text":571,"level":234},{},{"id":574,"data":1475,"type":240,"tunes":1476},{"text":576},{},{"id":579,"data":1478,"type":286,"tunes":1479},{"code":581},{},{"id":584,"data":1481,"type":240,"tunes":1482},{"text":586},{},{"id":589,"data":1484,"type":42,"tunes":1485},{"text":591,"level":234},{},{"id":594,"data":1487,"type":240,"tunes":1488},{"text":596},{},{"id":599,"data":1490,"type":611,"tunes":1493},{"meta":1491,"items":1492,"style":610},{"counterType":602},[604,605,606,607,608,609],{},{"id":614,"data":1495,"type":240,"tunes":1496},{"text":616},{},{"id":619,"data":1498,"type":42,"tunes":1499},{"text":621,"level":234},{},{"id":624,"data":1501,"type":240,"tunes":1502},{"text":626},{},{"id":629,"data":1504,"type":286,"tunes":1505},{"code":631},{},{"id":634,"data":1507,"type":240,"tunes":1508},{"text":636},{},{"id":639,"data":1510,"type":42,"tunes":1511},{"text":641,"level":234},{},{"id":644,"data":1513,"type":240,"tunes":1514},{"text":646},{},{"id":649,"data":1516,"type":286,"tunes":1517},{"code":651},{},{"id":654,"data":1519,"type":240,"tunes":1520},{"text":656},{},{"id":659,"data":1522,"type":42,"tunes":1523},{"text":661,"level":234},{},{"id":664,"data":1525,"type":240,"tunes":1526},{"text":666},{},{"id":669,"data":1528,"type":240,"tunes":1529},{"text":671},{},{"id":674,"data":1531,"type":240,"tunes":1532},{"text":676},{},{"id":679,"data":1534,"type":42,"tunes":1535},{"text":681,"level":234},{},{"id":684,"data":1537,"type":240,"tunes":1538},{"text":686},{},{"id":689,"data":1540,"type":286,"tunes":1541},{"code":691},{},{"id":694,"data":1543,"type":240,"tunes":1544},{"text":696},{},{"id":699,"data":1546,"type":42,"tunes":1547},{"text":701,"level":234},{},{"id":704,"data":1549,"type":240,"tunes":1550},{"text":706},{},{"id":709,"data":1552,"type":240,"tunes":1553},{"text":711},{},{"id":714,"data":1555,"type":240,"tunes":1556},{"text":716},{},{"id":719,"data":1558,"type":42,"tunes":1559},{"text":721,"level":234},{},{"id":724,"data":1561,"type":240,"tunes":1562},{"text":726},{},{"id":729,"data":1564,"type":240,"tunes":1565},{"text":731},{},{"id":734,"data":1567,"type":240,"tunes":1568},{"text":736},{},{"id":739,"data":1570,"type":42,"tunes":1571},{"text":741,"level":234},{},{"id":744,"data":1573,"type":240,"tunes":1574},{"text":746},{},{"id":749,"data":1576,"type":240,"tunes":1577},{"text":751},{},{"id":754,"data":1579,"type":42,"tunes":1580},{"text":756,"level":234},{},{"id":759,"data":1582,"type":240,"tunes":1583},{"text":761},{},{"id":764,"data":1585,"type":240,"tunes":1586},{"text":766},{},{"id":769,"data":1588,"type":286,"tunes":1589},{"code":771},{},{"id":774,"data":1591,"type":240,"tunes":1592},{"text":776},{},{"id":779,"data":1594,"type":42,"tunes":1595},{"text":781,"level":234},{},{"id":784,"data":1597,"type":240,"tunes":1598},{"text":786},{},{"id":789,"data":1600,"type":240,"tunes":1601},{"text":791},{},{"id":794,"data":1603,"type":240,"tunes":1604},{"text":796},{},"Post erfolgreich abgerufen",{"items":1607,"source":1664,"manualIds":1665,"manualMatchedIds":1666},[1608,1615,1622,1629,1636,1643,1650,1657],{"id":1609,"slug":1610,"title":1611,"excerpt":1612,"featuredImage":1613,"publishedAt":1614},"492","mcp-explained-what-it-connects-what-it-does-not-do-and-where-it-fits","MCP objašnjen: Šta povezuje, šta ne radi i gde se uklapa","Model Context Protocol povezuje AI aplikacije sa eksternim alatima, resursima i promptovima kroz standardnu granicu klijent-server. Saznajte šta MCP radi, šta ne radi i gde se uklapa u arhitekturu agenata.","\u002Fuploads\u002F2026\u002F10\u002Fmcp-explained-what-it-connects-what-it-does-not-do-and-where-it-fits-1791486640275-7ub1cq.webp","2026-10-08T15:09:00.000Z",{"id":1616,"slug":1617,"title":1618,"excerpt":1619,"featuredImage":1620,"publishedAt":1621},"495","sovereign-ai-control-of-models-data-infrastructure-and-dependencies","Suverena AI: Kontrola modela, podataka, infrastrukture i zavisnosti","Suverena AI se odnosi na efektivnu kontrolu nad modelima, podacima, infrastrukturom, softverom, operacijama i strateškim zavisnostima — a ne samo na to gde je AI model hostovan.","\u002Fuploads\u002F2026\u002F10\u002Fsovereign-ai-control-of-models-data-infrastructure-and-dependencies-1791488833132-niy85x.webp","2026-10-08T15:45:00.000Z",{"id":1623,"slug":1624,"title":1625,"excerpt":1626,"featuredImage":1627,"publishedAt":1628},"497","how-far-is-an-ai-claim-from-the-evidence-evidence-distance","Koliko je tvrdnja o AI udaljena od dokaza? — Udaljenost dokaza","Nisu svi podržani odgovori podjednako blizu svojim dokazima. Udaljenost dokaza je praktičan način da se opiše koliko transformacija, sažetaka, pretpostavki i koraka zaključivanja razdvaja tvrdnju AI od direktno proverljivih dokaza.","\u002Fuploads\u002F2026\u002F10\u002Fhow-far-is-an-ai-claim-from-the-evidence-evidence-distance-1792095863209-3c1mog.webp","2026-10-15T00:23:00.000Z",{"id":1630,"slug":1631,"title":1632,"excerpt":1633,"featuredImage":1634,"publishedAt":1635},"491","ai-governance-models-data-permissions-risk-and-auditability","Upravljanje veštačkom inteligencijom: Modeli, podaci, dozvole, rizik i mogućnost revizije","Upravljanje veštačkom inteligencijom definiše ko može da odobri, upravlja, menja i revidira sisteme veštačke inteligencije kroz modele, pružaoce usluga, podatke, dozvole, rizik, evaluaciju i ceo životni ciklus.","\u002Fuploads\u002F2026\u002F10\u002Fai-governance-models-data-permissions-risk-and-auditability-1791485901301-g60xyu.webp","2026-10-08T12:56:00.000Z",{"id":1637,"slug":1638,"title":1639,"excerpt":1640,"featuredImage":1641,"publishedAt":1642},"482","adr-vs-nfr-architecture-decisions-and-system-quality-are-not-the-same-thing","ADR vs NFR: Arhitektonske odluke i kvalitet sistema nisu ista stvar","ADR vs NFR objašnjeno: naučite kako zahtevi za kvalitet sistema pokreću arhitekturne odluke, kako ADR-ovi beleže kompromise i zašto validacija ostaje odvojena.","\u002Fuploads\u002F2026\u002F10\u002Fadr-vs-nfr-architecture-decisions-and-system-quality-are-not-the-same-thing-1791475921511-6zgen1.webp","2026-10-08T12:11:00.000Z",{"id":1644,"slug":1645,"title":1646,"excerpt":1647,"featuredImage":1648,"publishedAt":1649},"494","air-gapped-ai-how-ai-systems-work-without-internet-or-cloud-access","Air-Gapped AI: Kako AI sistemi funkcionišu bez interneta ili pristupa oblaku","Air-gapped AI pokreće modele, RAG i AI aplikacije unutar izolovanog bezbednosnog domena bez internet ili cloud zavisnosti. Saznajte kako modeli, podaci, ažuriranja i alati funkcionišu offline.","\u002Fuploads\u002F2026\u002F10\u002Fair-gapped-ai-how-ai-systems-work-without-internet-or-cloud-access-1791487983978-e6xqf0.webp","2026-10-08T11:32:00.000Z",{"id":1651,"slug":1652,"title":1653,"excerpt":1654,"featuredImage":1655,"publishedAt":1656},"481","generative-ai-explained-models-retrieval-tools-and-applications-are-not-the-same-thing","Generativna veštačka inteligencija objašnjena: modeli, pretraga, alati i aplikacije nisu ista stvar","Generativna AI je više od modela. Saznajte kako se modeli, pretraga, alati, kontekst, okruženja i aplikacije uklapaju u produkcione AI sisteme.","\u002Fuploads\u002F2026\u002F10\u002Fgenerative-ai-explained-models-retrieval-tools-and-applications-are-not-the-same-thing-1791475411822-pp0dvz.webp","2026-10-08T12:00:00.000Z",{"id":1658,"slug":1659,"title":1660,"excerpt":1661,"featuredImage":1662,"publishedAt":1663},"381","enterprise-grade-multi-tenant-architecture-for-an-international-platform","Višezakupna arhitektura korporativnog nivoa za međunarodnu platformu","Loving Rocks je platforma za venčanja poslovne klase, dizajnirana sa istinskom više-zakupnom arhitekturom, izolovanim bazama podataka po zakupcu i ugrađenom internacionalizacijom za globalnu skalabilnost, bezbednost i dugoročnu operativnu stabilnost.","\u002Fuploads\u002F2026\u002F01\u002Fenterprise-grade-multi-tenant-architecture-for-an-international-platform-1769789121298-b6v7ak.webp","2026-01-30T12:04:00.000Z","fallback",[],[]]